Долбар ¹131 01/10/2014
2014 жылғы 1 қазанындағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 27 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 95,1%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express Internationa және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ; SmartAlemCard – «БТА Банк» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2014 жылғы 1 қазанындағы жағдай бойынша банктер 16,9 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 15,0 млн. адам болды (2013 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 15,1% және 15,0% өсу). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 74,2%, кредиттік карточкалардың үлесі – 20,2%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 1,4% және 4,1% сәйкес келеді.
2014 жылғы қыркүйегінде қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 647,6 млрд. теңге болды (2013 жылғы қыркүйек айымен салыстырғанда өсу 19,9%). 2014 жылғы қыркүйек айында транзакциялар саны 20,1 млн. транзакция болды және 2013 жылғы қыркүйек айымен салыстырғанда 13,4% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының және сомасының өсуі 20,1% (транзакциялардың саны 5,4 млн. транзакция болды) және 0,6% (транзакциялардың көлемі 82,5 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 11,2% (транзакциялардың саны 14,7 млн. транзакция болды) және 23,4% (транзакциялардың көлемі 565,1 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 56,0% және 73,0%) және банкоматтар (тиісінше 26,8% және 17,6%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 96,7% және 85,3%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.10.13 |
01.10.14 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
14 651,2 |
16 863,1 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
700,6 |
831,2 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
13 950,6 |
16 031,9 |
|
Visa International, оның ішінде: |
12 023,6 |
14 046,1 |
|
дебеттік |
8 772,7 |
9 876,4 |
|
кредиттік |
2 933,3 |
3 307,8 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
317,6 |
861,9 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 886,6 |
1 949,6 |
|
дебеттік |
1 746,9 |
1 787,3 |
|
кредиттік |
76,4 |
87,6 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
63,3 |
74,6 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
13 080,2 |
15 037,7 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
646,6 |
744,4 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
12 433,6 |
14 293,3 |
|
Visa International, оның ішінде: |
10 655,9 |
12 459,1 |
|
дебеттік |
8 006,0 |
8 976,1 |
|
кредиттік |
2 457,6 |
2 795,3 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
192,3 |
687,7 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 739,7 |
1 800,0 |
|
дебеттік |
1 603,1 |
1 641,6 |
|
кредиттік |
74,1 |
84,5 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
62,5 |
73,9 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
6 006,9 |
6 602,5 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
434,4 |
519,3 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 572,6 |
6 083,2 |
|
Visa International, оның ішінде: |
4 646,0 |
5 173,3 |
|
дебеттік |
4 125,6 |
4 420,3 |
|
кредиттік |
322,7 |
319,3 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
197,8 |
433,6 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
909,7 |
891,2 |
|
дебеттік |
842,0 |
810,8 |
|
кредиттік |
34,2 |
32,9 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
33,5 |
47,6 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
41 217 |
58 985 |
|
сауда кәсіпорындарында |
35 089 |
52 463 |
|
банктерде |
6 128 |
6 522 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
168 |
168 |
|
сауда кәсіпорындарында |
60 |
60 |
|
банктерде |
108 |
108 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
8 832 |
8 930 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
7 714 |
7 777 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 118 |
1 153 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
19 281 |
33 534 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
3 091 |
12 641 |
|
2-Кесте |
|||||||||
|
Көрсеткіштер |
01.10.14 |
||||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге1 |
дебеттік |
кредиттік |
өзге |
дебеттік |
кредиттік |
өзге |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
12 513,3 |
3 413,2 |
936,6 |
11 378,7 |
2 897,4 |
761,7 |
5 757,3 |
364,1 |
481,2 |
|
Ақмола облысы |
359,7 |
3,5 |
8,6 |
337,8 |
3,4 |
7,9 |
198,1 |
1,3 |
5,2 |
|
Ақтөбе облысы |
634,8 |
6,2 |
8,0 |
588,0 |
5,8 |
6,6 |
307,4 |
2,4 |
4,2 |
|
Алматы облысы |
562,9 |
7,1 |
22,2 |
524,0 |
6,9 |
20,3 |
299,1 |
1,7 |
12,4 |
|
Атырау облысы |
571,3 |
8,9 |
14,9 |
516,2 |
8,7 |
14,0 |
260,7 |
3,5 |
8,1 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
1 018,9 |
13,8 |
17,7 |
907,1 |
13,4 |
13,9 |
492,0 |
4,2 |
11,3 |
|
Жамбыл облысы |
497,4 |
3,9 |
5,3 |
464,1 |
3,8 |
4,1 |
284,7 |
1,1 |
3,2 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
432,3 |
6,5 |
6,3 |
389,9 |
6,4 |
5,3 |
200,7 |
2,2 |
3,3 |
|
Қарағанды облысы |
1 044,2 |
11,2 |
27,1 |
943,8 |
11,1 |
21,9 |
559,7 |
4,4 |
15,6 |
|
Қостанай облысы |
538,3 |
4,6 |
6,1 |
479,3 |
4,6 |
5,0 |
281,7 |
2,1 |
3,1 |
|
Қызылорда облысы |
438,6 |
4,2 |
6,0 |
398,2 |
4,1 |
5,4 |
231,2 |
1,1 |
3,2 |
|
Маңғыстау облысы |
518,3 |
7,1 |
15,8 |
470,6 |
6,7 |
15,0 |
250,0 |
2,3 |
9,2 |
|
Павлодар облысы |
637,1 |
9,9 |
18,0 |
564,3 |
9,7 |
16,0 |
303,9 |
4,1 |
11,5 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
300,5 |
2,7 |
5,4 |
276,9 |
2,7 |
4,0 |
161,8 |
1,1 |
3,2 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 060,8 |
9,7 |
29,7 |
986,8 |
9,4 |
27,5 |
546,4 |
2,2 |
18,7 |
|
Алматы қаласы |
2 910,8 |
3 296,3 |
718,8 |
2 627,7 |
2 784,0 |
571,7 |
953,5 |
321,9 |
354,0 |
|
Астана қаласы |
987,5 |
17,4 |
26,7 |
904,0 |
16,7 |
22,9 |
426,3 |
8,7 |
15,0 |
|
3-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
01.10.14 |
||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Импринтерлер саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
58 985 |
168 |
8 930 |
33 534 |
12 641 |
|
Ақмола облысы |
1 288 |
- |
303 |
681 |
468 |
|
Ақтөбе облысы |
2 292 |
5 |
463 |
1 099 |
798 |
|
Алматы облысы |
1 519 |
3 |
345 |
844 |
351 |
|
Атырау облысы |
2 364 |
4 |
523 |
1 010 |
508 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
3 411 |
17 |
720 |
1 740 |
1 193 |
|
Жамбыл облысы |
1 057 |
4 |
316 |
577 |
501 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
1 921 |
5 |
342 |
973 |
510 |
|
Қарағанды облысы |
4 663 |
11 |
795 |
2 944 |
1 366 |
|
Қостанай облысы |
3 378 |
6 |
372 |
2 014 |
798 |
|
Қызылорда облысы |
747 |
3 |
253 |
321 |
368 |
|
Маңғыстау облысы |
1 897 |
5 |
463 |
1 023 |
377 |
|
Павлодар облысы |
2 840 |
6 |
530 |
1 599 |
769 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
1 510 |
2 |
275 |
783 |
613 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
2 679 |
6 |
577 |
1 396 |
1 012 |
|
Алматы қаласы |
20 138 |
80 |
1 734 |
12 327 |
2 037 |
|
Астана қаласы |
7 281 |
11 |
919 |
4 203 |
972 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Қыркүйек |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2013 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
4 480,3 |
13 229,6 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
88,2 |
742,2 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
4 392,1 |
12 487,4 |
|
Visa International |
3 445,0 |
9 762,0 |
|
MasterCard Worldwide |
597,3 |
1 963,9 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
81 969,3 |
458 053,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
1 186,2 |
20 775,6 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
80 783,1 |
437 277,6 |
|
Visa International |
61 313,7 |
337 024,9 |
|
MasterCard Worldwide |
9 215,2 |
65 404,7 |
|
2014 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
5 380,9 |
14 706,7 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
90,6 |
904,2 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 290,3 |
13 802,4 |
|
Visa International |
3 796,8 |
10 715,6 |
|
MasterCard Worldwide |
619,7 |
1 832,7 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
82 466,0 |
565 087,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
966,4 |
27 422,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
81 499,6 |
537 664,7 |
|
Visa International |
52 909,4 |
422 262,5 |
|
MasterCard Worldwide |
7 811,6 |
66 061,3 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
20,1% |
11,2% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
2,7% |
21,8% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
20,5% |
10,5% |
|
Visa International |
10,2% |
9,8% |
|
MasterCard Worldwide |
3,8% |
-6,7% |
|
Көлемі |
0,6% |
23,4% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
-18,5% |
32,0% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
0,9% |
23,0% |
|
Visa International |
-13,7% |
25,3% |
|
MasterCard Worldwide |
-15,2% |
1,0% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
Қыркүйек |
||||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
||||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
4 632,0 |
69 158,2 |
14 590,6 |
558 880,5 |
|
|
Ақмола облысы |
39,3 |
1 105,0 |
448,7 |
14 601,4 |
|
|
Ақтөбе облысы |
140,5 |
3 052,2 |
785,4 |
27 801,7 |
|
|
Алматы облысы |
100,0 |
2 524,5 |
633,9 |
22 599,9 |
|
|
Атырау облысы |
150,9 |
3 448,4 |
740,4 |
29 834,1 |
|
|
Шығыс Қазақстан облысы |
166,2 |
2 110,6 |
1 166,2 |
39 593,9 |
|
|
Жамбыл облысы |
81,6 |
1 681,0 |
625,3 |
21 019,3 |
|
|
Батыс Қазақстан облысы |
99,7 |
2 980,4 |
543,6 |
18 601,8 |
|
|
Қарағанды облысы |
189,6 |
2 243,7 |
1 322,3 |
46 416,9 |
|
|
Қостанай облысы |
469,2 |
1 384,8 |
636,8 |
21 860,1 |
|
|
Қызылорда облысы |
115,7 |
1 040,3 |
482,7 |
19 006,4 |
|
|
Маңғыстау облысы |
158,8 |
2 779,9 |
681,9 |
35 870,3 |
|
|
Павлодар облысы |
117,4 |
1 119,4 |
703,6 |
24 920,5 |
|
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
50,3 |
675,8 |
394,2 |
12 120,7 |
|
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
132,9 |
3 907,0 |
1 130,0 |
41 095,0 |
|
|
Алматы қаласы |
2 012,8 |
29 571,0 |
2 811,4 |
124 823,1 |
|
|
Астана қаласы |
607,0 |
9 534,0 |
1 484,0 |
58 715,4 |
|
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қыркүйек |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
4 632,0 |
69 158,2 |
14 590,6 |
558 880,5 |
|
POS - терминал |
2 424,2 |
49 228,2 |
485,6 |
82 485,4 |
|
банкомат |
1 452,2 |
14 708,9 |
14 104,9 |
476 395,1 |
|
банк киоскі |
97,9 |
2 177,0 |
- |
- |
|
интернет |
638,9 |
3 025,6 |
- |
- |
|
ұялы телефон |
18,7 |
18,5 |
- |
- |