Долбар ¹135 01/02/2015
2015 жылғы 1 ақпанындағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 28 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 94,0%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express International және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ; SmartAlemCard – «БТА Банк» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2015 жылғы 1 ақпанындағы жағдай бойынша банктер 17,1 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 15,1 млн. адам болды (2014 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 1,8% және 4,0% өсу). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 76,8%, кредиттік карточкалардың үлесі – 17,9%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 1,6% және 3,7% сәйкес келеді.
2015 жылғы қаңтарда қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 554,4 млрд. теңге болды (2014 жылғы қаңтар айымен салыстырғанда өсу 15,6%). 2015 жылғы қаңтар айында транзакциялар саны 18,4 млн. транзакция болды және 2014 жылғы қаңтар айымен салыстырғанда 14,2% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының және сомасының өсуі 27,4% (транзакциялардың саны 5,7 млн. транзакция болды) және 1,9% (транзакциялардың көлемі 69,2 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 9,1% (транзакциялардың саны 12,6 млн. транзакция болды) және 17,9% (транзакциялардың көлемі 485,1 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 55,2% және 69,1%) және банкоматтар (тиісінше 20,6% және 16,5%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 95,9% және 85,5%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.02.14 |
01.02.15 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
16 780,6 |
17 077,1 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
745,7 |
1 016,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
16 034,9 |
16 061,2 |
|
Visa International, оның ішінде: |
14 179,8 |
13 804,0 |
|
дебеттік |
9 140,7 |
10 024,8 |
|
кредиттік |
3 545,2 |
2 946,9 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
1 493,9 |
832,3 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 814,2 |
2 166,4 |
|
дебеттік |
1 661,4 |
2 008,4 |
|
кредиттік |
86,1 |
86,5 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
66,7 |
71,6 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
14 480,1 |
15 065,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
690,1 |
888,1 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
13 790,0 |
14 177,1 |
|
Visa International, оның ішінде: |
12 078,8 |
12 117,4 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 672,2 |
1 983,5 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
6 319,9 |
6 625,3 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
461,2 |
636,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 858,7 |
5 988,4 |
|
Visa International, оның ішінде: |
4 998,5 |
4 943,6 |
|
дебеттік |
4 044,1 |
4 140,1 |
|
кредиттік |
324,8 |
339,7 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
629,6 |
463,8 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
843,1 |
1 003,2 |
|
дебеттік |
773,3 |
924,5 |
|
кредиттік |
32,7 |
34,5 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
37,1 |
44,2 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
47 840 |
63 080 |
|
сауда кәсіпорындарында |
41 496 |
56 635 |
|
банктерде |
6 344 |
6 445 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
168 |
168 |
|
сауда кәсіпорындарында |
60 |
60 |
|
банктерде |
108 |
108 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
8 997 |
9 535 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
7 847 |
8 391 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 150 |
1 144 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
23 948 |
36 014 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
4 330 |
1 493 |
|
Төлем терминалдары саны (бірлік)[1] |
- |
12 777 |
|
Таблица 2 |
|||||||
|
Көрсеткіштер |
01.02.15 |
||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге1 |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
13 120,3 |
3 052,9 |
904,0 |
15 065,2 |
5 731,0 |
386,3 |
508,0 |
|
Ақмола облысы |
369,4 |
3,5 |
10,3 |
358,0 |
193,4 |
1,3 |
6,0 |
|
Ақтөбе облысы |
652,9 |
6,2 |
10,1 |
616,4 |
293,4 |
2,5 |
5,2 |
|
Алматы облысы |
582,8 |
6,2 |
24,3 |
565,8 |
293,1 |
1,5 |
13,8 |
|
Атырау облысы |
595,4 |
9,0 |
16,7 |
557,3 |
256,0 |
3,6 |
9,4 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
1 069,2 |
13,5 |
24,6 |
982,5 |
505,0 |
4,3 |
14,0 |
|
Жамбыл облысы |
517,6 |
3,7 |
6,5 |
491,6 |
285,2 |
1,1 |
3,7 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
445,5 |
6,5 |
9,4 |
414,7 |
196,1 |
2,2 |
4,2 |
|
Қарағанды облысы |
1 078,7 |
11,7 |
33,5 |
1 009,7 |
560,4 |
4,5 |
19,8 |
|
Қостанай облысы |
559,2 |
4,7 |
8,5 |
505,6 |
285,9 |
2,1 |
3,9 |
|
Қызылорда облысы |
449,2 |
3,9 |
6,7 |
415,6 |
221,4 |
1,2 |
3,7 |
|
Маңғыстау облысы |
529,3 |
7,1 |
16,8 |
498,9 |
238,8 |
2,3 |
9,9 |
|
Павлодар облысы |
653,7 |
10,1 |
22,3 |
603,8 |
303,7 |
4,0 |
13,8 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
314,1 |
2,9 |
6,8 |
294,6 |
160,0 |
1,1 |
3,9 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 142,5 |
9,5 |
38,2 |
1 097,8 |
546,0 |
2,0 |
25,0 |
|
Алматы қаласы |
3 123,9 |
2 935,6 |
633,5 |
5 655,8 |
953,1 |
343,1 |
351,1 |
|
Астана қаласы |
1 037,0 |
18,7 |
35,9 |
996,9 |
439,5 |
9,4 |
20,8 |
|
Таблица 3 |
||||||
|
Көрсеткіштер |
01.02.15 |
|||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Импринтерлер саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
Төлем терминалдары саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
63 080 |
168 |
9 535 |
36 014 |
1 493 |
12 777 |
|
Ақмола облысы |
1 425 |
- |
318 |
757 |
47 |
429 |
|
Ақтөбе облысы |
2 437 |
5 |
482 |
1 159 |
82 |
757 |
|
Алматы облысы |
1 539 |
3 |
358 |
852 |
61 |
460 |
|
Атырау облысы |
2 384 |
4 |
497 |
1 052 |
63 |
545 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
3 695 |
17 |
740 |
1 889 |
114 |
1 200 |
|
Жамбыл облысы |
1 144 |
4 |
359 |
651 |
66 |
495 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
2 074 |
5 |
376 |
1 038 |
69 |
522 |
|
Қарағанды облысы |
4 953 |
11 |
798 |
3 131 |
173 |
1 385 |
|
Қостанай облысы |
3 432 |
6 |
421 |
2 052 |
53 |
803 |
|
Қызылорда облысы |
915 |
3 |
307 |
451 |
46 |
379 |
|
Маңғыстау облысы |
1 941 |
5 |
483 |
1 068 |
80 |
366 |
|
Павлодар облысы |
3 081 |
6 |
579 |
1 734 |
95 |
762 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
1 598 |
2 |
277 |
867 |
43 |
620 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
2 866 |
6 |
632 |
1 537 |
86 |
1 084 |
|
Алматы қаласы |
21 605 |
80 |
1 892 |
13 200 |
276 |
1 905 |
|
Астана қаласы |
7 991 |
11 |
1 016 |
4 576 |
139 |
1 065 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Қантар |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2014 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
4 508,2 |
11 595,4 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
80,8 |
721,6 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
4 427,3 |
10 873,8 |
|
Visa International |
3 529,8 |
8 589,9 |
|
MasterCard Worldwide |
566,7 |
1 576,1 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
67 940,3 |
411 619,1 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
919,8 |
21 171,4 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
67 020,6 |
390 447,7 |
|
Visa International |
51 475,2 |
307 297,7 |
|
MasterCard Worldwide |
7 622,5 |
53 338,5 |
|
2015 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
5 744,4 |
12 648,4 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
79,8 |
879,1 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 664,6 |
11 769,3 |
|
Visa International |
4 917,5 |
9 810,2 |
|
MasterCard Worldwide |
691,9 |
1 895,0 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
69 249,3 |
485 107,8 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
1 412,1 |
26 244,3 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
67 837,3 |
458 863,5 |
|
Visa International |
58 573,9 |
388 680,9 |
|
MasterCard Worldwide |
8 158,3 |
67 761,3 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
27,4% |
9,1% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
-1,2% |
21,8% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
27,9% |
8,2% |
|
Visa International |
39,3% |
14,2% |
|
MasterCard Worldwide |
22,1% |
20,2% |
|
Көлемі |
1,9% |
17,9% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
53,5% |
24,0% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
1,2% |
17,5% |
|
Visa International |
13,8% |
26,5% |
|
MasterCard Worldwide |
7,0% |
27,0% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
Қантар |
||||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
||||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
4 817,0 |
52 645,5 |
12 550,9 |
478 284,3 |
|
|
Ақмола облысы |
33,6 |
602,0 |
369,4 |
12 219,3 |
|
|
Ақтөбе облысы |
129,9 |
1 604,1 |
645,1 |
22 694,2 |
|
|
Алматы облысы |
88,5 |
1 662,6 |
551,2 |
19 348,6 |
|
|
Атырау облысы |
134,8 |
2 403,7 |
614,4 |
25 025,1 |
|
|
Шығыс Қазақстан облысы |
143,0 |
1 524,7 |
995,6 |
34 748,9 |
|
|
Жамбыл облысы |
77,6 |
1 071,6 |
541,0 |
17 913,3 |
|
|
Батыс Қазақстан облысы |
83,1 |
1 535,5 |
442,6 |
14 982,6 |
|
|
Қарағанды облысы |
172,9 |
2 279,0 |
1 163,5 |
41 525,5 |
|
|
Қостанай облысы |
456,2 |
1 120,5 |
569,0 |
19 375,7 |
|
|
Қызылорда облысы |
92,9 |
755,2 |
385,2 |
14 758,8 |
|
|
Маңғыстау облысы |
145,5 |
2 456,7 |
603,9 |
35 212,0 |
|
|
Павлодар облысы |
106,7 |
862,6 |
624,2 |
22 351,4 |
|
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
43,9 |
431,7 |
325,3 |
10 343,1 |
|
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
120,5 |
2 405,8 |
971,2 |
33 498,9 |
|
|
Алматы қаласы |
2 375,7 |
24 197,3 |
2 452,4 |
102 435,8 |
|
|
Астана қаласы |
612,1 |
7 732,4 |
1 296,9 |
51 851,2 |
|
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қантар |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
4 817,0 |
52 645,5 |
12 550,9 |
478 284,3 |
|
POS - терминал |
2 657,0 |
36 248,8 |
520,9 |
69 657,7 |
|
банкомат |
1 198,5 |
11 320,0 |
12 030,0 |
408 626,6 |
|
банк киоскі |
83,7 |
1 467,3 |
- |
- |
|
интернет |
861,8 |
3 594,7 |
- |
- |
|
ұялы телефон |
16,0 |
14,7 |
- |
- |
