Долбар ¹96 01/11/2011
2011 жылғы 1 қарашадағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 21 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі - 97.3%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express International және China Union Pay. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ; SmartAlemCard – «БТА Банк» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2011 жылғы 1 қарашадағы жағдай бойынша банктер 9.4 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 8.7 млн. адам болды (2010 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 10.0% және 9.6% өсу)[1]. Барынша таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 88.0%, кредиттік карточкалардың үлесі – 10.4%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесәіне тиісінше 1.6% және 0.1% сәйкес келеді.
2011 жылғы қазанға қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 395.0 млрд. теңге болды (2010 жылғы қазан айымен салыстырғанда өсу 34.1%). 2011 жылғы қазан транзакциялар саны 13.9 млн. транзакция болды және 2010 жылғы қазан айымен салыстырғанда 20.3% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының және сомасының өсуі 25.0% (2.6 млн. транзакция) және 47.1% (52.4 млрд. теңге), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 19.2% (11.2 млн. транзакция) және 32.3% (342.6 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 31,3% және 85,0%) және банкоматтар (тиісінше 34,2% және 3,8%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 97,5% және 88,8%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 5 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.11.10 |
01.11.11 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде |
8 516.6 |
9 367.0 |
|
Visa International, оның ішінде: |
6 933.1 |
7 797.8 |
|
дебеттік |
- |
6 794.7 |
|
кредиттік |
- |
904.3 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
- |
98.8 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 396.1 |
1 301.8 |
|
дебеттік |
- |
1 188.5 |
|
кредиттік |
- |
57.8 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
- |
55.6 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде |
7 943.5 |
8 703.0 |
|
Visa International, оның ішінде: |
6 430.0 |
7 239.4 |
|
дебеттік |
- |
6 336.5 |
|
кредиттік |
- |
810.8 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
- |
92.1 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 334.1 |
1 210.2 |
|
дебеттік |
- |
1 098.8 |
|
кредиттік |
- |
56.4 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
- |
55.0 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде |
4 073.5 |
4 254.5 |
|
Visa International, оның ішінде: |
3 288.2 |
3 475.7 |
|
дебеттік |
- |
3 250.0 |
|
кредиттік |
- |
176.5 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
- |
49.2 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
686.5 |
640.1 |
|
дебеттік |
- |
570.8 |
|
кредиттік |
- |
34.7 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
- |
34.6 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде |
25 199 |
27 984 |
|
сауда кәсіпорындарында |
20 548 |
23 152 |
|
банктерде |
4 651 |
4 832 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде |
715 |
617 |
|
сауда кәсіпорындарында |
409 |
388 |
|
банктерде |
306 |
229 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде. |
7 498 |
7 974 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
- |
7 113 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
- |
861 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
10 633 |
11 832 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
- |
1 373 |
|
2-Кесте |
|||||||||
|
Көрсеткіштер |
01.11.11. |
||||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге |
дебеттік |
кредиттік |
өзге |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
8 240.5 |
971.7 |
154.8 |
7 678.8 |
876.6 |
147.6 |
3 953.2 |
217.2 |
84.0 |
|
Ақмола облысы |
271.4 |
1.7 |
6.4 |
259.6 |
1.6 |
6.3 |
152.5 |
0.7 |
3.5 |
|
Ақтөбе облысы |
492.1 |
3.0 |
5.1 |
468.5 |
3.0 |
4.7 |
228.7 |
1.3 |
2.1 |
|
Алматы облысы |
334.9 |
1.7 |
11.1 |
313.2 |
1.6 |
10.9 |
177.9 |
0.5 |
7.0 |
|
Атырау облысы |
405.2 |
6.7 |
8.9 |
379.1 |
6.4 |
8.7 |
192.6 |
3.1 |
4.6 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
702.6 |
9.1 |
10.7 |
634.7 |
8.7 |
10.2 |
352.9 |
2.5 |
7.1 |
|
Жамбыл облысы |
344.8 |
0.8 |
3.1 |
329.0 |
0.8 |
3.0 |
181.7 |
0.4 |
2.0 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
310.1 |
3.1 |
5.4 |
288.2 |
3.0 |
5.3 |
136.5 |
1.2 |
2.3 |
|
Қарағанды облысы |
808.6 |
6.9 |
15.8 |
753.2 |
6.7 |
15.1 |
420.1 |
2.8 |
9.2 |
|
Қостанай облысы |
363.2 |
2.5 |
3.6 |
345.4 |
2.4 |
3.3 |
196.3 |
1.0 |
1.7 |
|
Қызылорда облысы |
316.1 |
1.3 |
5.3 |
297.9 |
1.2 |
5.1 |
164.7 |
0.6 |
2.6 |
|
Маңғыстау облысы |
390.3 |
3.8 |
13.4 |
360.8 |
3.6 |
13.2 |
185.0 |
1.7 |
6.9 |
|
Павлодар облысы |
454.6 |
4.6 |
11.7 |
422.7 |
4.4 |
10.6 |
229.8 |
1.6 |
7.3 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
208.3 |
1.4 |
4.1 |
197.1 |
1.3 |
3.9 |
104.3 |
0.4 |
2.1 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
620.7 |
4.6 |
12.6 |
586.9 |
4.3 |
12.4 |
311.6 |
1.2 |
8.2 |
|
Алматы қаласы |
1 559.6 |
906.6 |
26.4 |
1 424.6 |
814.2 |
23.8 |
624.5 |
190.6 |
12.5 |
|
Астана қаласы |
658.1 |
13.9 |
11.1 |
617.9 |
13.5 |
10.8 |
294.0 |
7.6 |
4.9 |
|
3-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
01.11.11. |
||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Импринтерлер саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
27 984 |
617 |
7 974 |
11 832 |
1 373 |
|
Ақмола облысы |
669 |
- |
283 |
349 |
52 |
|
Ақтөбе облысы |
1 075 |
8 |
439 |
445 |
74 |
|
Алматы облысы |
635 |
8 |
326 |
186 |
62 |
|
Атырау облысы |
1 361 |
41 |
462 |
524 |
76 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
1 727 |
17 |
648 |
797 |
107 |
|
Жамбыл облысы |
677 |
4 |
285 |
292 |
70 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
885 |
16 |
309 |
356 |
56 |
|
Қарағанды облысы |
1 899 |
20 |
724 |
756 |
134 |
|
Қостанай облысы |
903 |
11 |
324 |
360 |
51 |
|
Қызылорда облысы |
427 |
5 |
225 |
183 |
44 |
|
Маңғыстау облысы |
1 033 |
11 |
400 |
464 |
66 |
|
Павлодар облысы |
1 446 |
13 |
487 |
661 |
87 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
717 |
4 |
241 |
341 |
46 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 187 |
8 |
491 |
459 |
81 |
|
Алматы қаласы |
9 488 |
397 |
1 531 |
3 881 |
264 |
|
Астана қаласы |
3 855 |
54 |
799 |
1 778 |
103 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы (қазақстандық банктер тарататын American Express International, Visa International және MasterCard Worldwide карточкалары бойынша айналымдар есепке алынбады)
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Қазан |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|
|
2010 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
2 151.6 |
9 400.9 |
|
Visa International |
1 737.3 |
7 686.1 |
|
MasterCard Worldwide |
369.2 |
1 493.3 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
35 641.1 |
258 946.1 |
|
Visa International |
28 033.8 |
214 930.2 |
|
MasterCard Worldwide |
6 647.3 |
38 279.1 |
|
2011 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
2 689.6 |
11 209.5 |
|
Visa International |
2 089.8 |
9 003.7 |
|
MasterCard Worldwide |
436.2 |
1 531.0 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
52 419.1 |
342 629.7 |
|
Visa International |
36 064.8 |
271 796.9 |
|
MasterCard Worldwide |
11 704.4 |
44 197.0 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
25.0% |
19.2% |
|
Visa International |
20.3% |
17.1% |
|
MasterCard Worldwide |
18.1% |
2.5% |
|
Көлемі |
47.1% |
32.3% |
|
Visa International |
28.6% |
26.5% |
|
MasterCard Worldwide |
76.1% |
15.5% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы (қазақстандық банктер тарататын American Express International, Visa International және MasterCard Worldwide карточкалары бойынша айналымдарды есепке ала отырып)
|
5-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қазан |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн.теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн.теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
2 341.7 |
46 236.5 |
11 243.0 |
339 784.7 |
|
Ақмола облысы |
22.0 |
1 206.2 |
390.6 |
10 014.7 |
|
Ақтөбе облысы |
90.3 |
1 688.0 |
621.1 |
17 311.4 |
|
Алматы облысы |
58.0 |
2 023.2 |
466.2 |
14 098.4 |
|
Атырау облысы |
75.7 |
7 315.1 |
605.5 |
18 792.5 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
136.2 |
819.0 |
965.7 |
26 271.8 |
|
Жамбыл облысы |
58.8 |
810.2 |
472.7 |
13 373.2 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
71.8 |
1 987.7 |
399.5 |
10 998.4 |
|
Қарағанды облысы |
113.6 |
2 471.8 |
1 122.9 |
28 921.6 |
|
Қостанай облысы |
231.4 |
831.4 |
489.2 |
13 203.2 |
|
Қызылорда облысы |
83.9 |
856.9 |
391.3 |
12 502.9 |
|
Маңғыстау облысы |
87.0 |
1 478.4 |
562.2 |
21 723.7 |
|
Павлодар облысы |
91.5 |
873.2 |
544.9 |
15 482.6 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
28.7 |
232.4 |
311.6 |
7 745.9 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
50.6 |
2 310.6 |
748.2 |
22 410.4 |
|
Алматы қаласы |
864.0 |
16 555.2 |
2 097.5 |
73 763.2 |
|
Астана қаласы |
278.2 |
4 777.3 |
1 054.0 |
33 171.0 |
