Долбар ¹132 01/11/2014
2014 жылғы 1 қарашадағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 28 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 95,0%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express Internationa және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ; SmartAlemCard – «БТА Банк» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2014 жылғы 1 қарашадағы жағдай бойынша банктер 17,0 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 15,0 млн. адам болды (2013 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 13,0% және 11,4% өсу). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 74,6%, кредиттік карточкалардың үлесі – 19,8%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 1,5% және 4,1% сәйкес келеді.
2014 жылғы қазанында қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 688,1 млрд. теңге болды (2013 жылғы қазан айымен салыстырғанда өсу 22,3%). 2014 жылғы қазан айында транзакциялар саны 20,9 млн. транзакция болды және 2013 жылғы қазан айымен салыстырғанда 14,0% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының және сомасының өсуі 19,5% (транзакциялардың саны 5,6 млн. транзакция болды) және 1,4% (транзакциялардың көлемі 83,1 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 12,1% (транзакциялардың саны 15,3 млн. транзакция болды) және 25,9% (транзакциялардың көлемі 605,0 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 55,2% және 72,1%) және банкоматтар (тиісінше 26,7% және 17,8%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 96,4% және 85,5%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.11.13 |
01.11.14 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
15 027,0 |
16 987,6 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
718,2 |
846,3 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
14 308,7 |
16 141,3 |
|
Visa International, оның ішінде: |
12 365,0 |
14 028,9 |
|
дебеттік |
8 943,2 |
9 891,4 |
|
кредиттік |
3 081,4 |
3 265,2 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
340,4 |
872,2 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 902,9 |
2 040,7 |
|
дебеттік |
1 757,9 |
1 879,8 |
|
кредиттік |
79,3 |
87,4 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
65,6 |
73,5 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
13 388,3 |
14 912,7 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
660,9 |
754,6 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
12 727,4 |
14 158,0 |
|
Visa International, оның ішінде: |
10 949,2 |
12 233,4 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 739,6 |
1 858,1 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
6 261,5 |
6 815,0 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
449,3 |
529,8 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 812,2 |
6 285,2 |
|
Visa International, оның ішінде: |
4 841,2 |
5 279,3 |
|
дебеттік |
4 294,2 |
4 505,4 |
|
кредиттік |
325,3 |
330,0 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
221,8 |
443,8 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
953,3 |
957,0 |
|
дебеттік |
882,7 |
877,3 |
|
кредиттік |
35,0 |
33,2 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
35,5 |
46,5 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
42 273 |
59 774 |
|
сауда кәсіпорындарында |
36 054 |
53 293 |
|
банктерде |
6 219 |
6 481 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
168 |
168 |
|
сауда кәсіпорындарында |
60 |
60 |
|
банктерде |
108 |
108 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
8 864 |
9 099 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
7 744 |
7 944 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 120 |
1 155 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
19 988 |
34 033 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
3 314 |
1 312 |
|
Төлем терминалдары саны (бірлік)[1] |
- |
12 221 |
|
Таблица 2 |
|||||||
|
Көрсеткіштер |
на 01.11.14 |
||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге1 |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
12 671,1 |
3 370,6 |
945,8 |
14 912,7 |
5 949,4 |
375,2 |
490,3 |
|
Ақмола облысы |
363,2 |
3,6 |
8,9 |
351,2 |
204,4 |
1,3 |
5,4 |
|
Ақтөбе облысы |
640,1 |
6,0 |
8,3 |
604,9 |
315,5 |
2,5 |
4,3 |
|
Алматы облысы |
562,4 |
7,0 |
22,5 |
547,8 |
303,6 |
1,6 |
12,6 |
|
Атырау облысы |
579,4 |
9,0 |
15,2 |
541,9 |
267,3 |
3,6 |
8,4 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
1 029,8 |
13,9 |
19,5 |
941,5 |
507,1 |
4,3 |
11,8 |
|
Жамбыл облысы |
502,7 |
3,9 |
5,5 |
476,1 |
293,0 |
1,1 |
3,3 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
436,5 |
6,7 |
6,9 |
404,9 |
208,0 |
2,2 |
3,4 |
|
Қарағанды облысы |
1 052,4 |
11,4 |
28,4 |
979,1 |
573,5 |
4,4 |
17,1 |
|
Қостанай облысы |
544,2 |
4,8 |
6,4 |
491,7 |
291,7 |
2,2 |
3,2 |
|
Қызылорда облысы |
444,1 |
4,2 |
6,0 |
411,4 |
239,3 |
1,2 |
3,2 |
|
Маңғыстау облысы |
522,6 |
7,0 |
16,2 |
493,2 |
255,8 |
2,3 |
9,5 |
|
Павлодар облысы |
642,8 |
10,1 |
18,9 |
593,1 |
311,9 |
4,2 |
11,9 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
303,9 |
2,8 |
5,6 |
286,3 |
167,7 |
1,1 |
3,4 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 070,4 |
9,4 |
31,7 |
1 028,8 |
563,3 |
2,1 |
20,1 |
|
Алматы қаласы |
2 972,4 |
3 253,0 |
716,6 |
5 806,8 |
997,5 |
331,9 |
356,8 |
|
Астана қаласы |
1 004,3 |
17,8 |
29,4 |
954,0 |
450,1 |
9,1 |
15,9 |
|
Таблица 3 |
||||||
|
Көрсеткіштер |
01.11.14 |
|||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Импринтерлер саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
Төлем терминалдары саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
59 774 |
168 |
9 099 |
34 033 |
1 312 |
12 221 |
|
Ақмола облысы |
1 324 |
- |
308 |
711 |
46 |
447 |
|
Ақтөбе облысы |
2 331 |
5 |
467 |
1 109 |
66 |
778 |
|
Алматы облысы |
1 516 |
3 |
359 |
840 |
58 |
400 |
|
Атырау облысы |
2 363 |
4 |
525 |
1 042 |
61 |
480 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
3 476 |
17 |
728 |
1 779 |
106 |
1 142 |
|
Жамбыл облысы |
996 |
4 |
326 |
539 |
60 |
468 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
1 958 |
5 |
344 |
984 |
60 |
510 |
|
Қарағанды облысы |
4 765 |
11 |
795 |
3 010 |
168 |
1 252 |
|
Қостанай облысы |
3 413 |
6 |
375 |
2 030 |
53 |
826 |
|
Қызылорда облысы |
777 |
3 |
307 |
344 |
32 |
348 |
|
Маңғыстау облысы |
1 938 |
5 |
490 |
1 044 |
78 |
303 |
|
Павлодар облысы |
2 866 |
6 |
531 |
1 609 |
87 |
761 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
1 509 |
2 |
277 |
792 |
40 |
619 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
2 711 |
6 |
582 |
1 405 |
72 |
1 002 |
|
Алматы қаласы |
20 481 |
80 |
1 757 |
12 534 |
227 |
1 914 |
|
Астана қаласы |
7 350 |
11 |
928 |
4 261 |
98 |
971 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Қазан |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2013 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
4 683,9 |
13 658,5 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
90,8 |
751,7 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
4 593,2 |
12 906,8 |
|
Visa International |
3 645,5 |
10 036,2 |
|
MasterCard Worldwide |
628,2 |
2 035,4 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
81 923,2 |
480 687,1 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
1 326,9 |
21 449,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
80 596,3 |
459 237,6 |
|
Visa International |
61 321,8 |
353 712,1 |
|
MasterCard Worldwide |
9 239,0 |
66 966,1 |
|
2014 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
5 598,4 |
15 308,0 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
95,5 |
914,4 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 502,9 |
14 393,5 |
|
Visa International |
4 632,7 |
12 147,4 |
|
MasterCard Worldwide |
820,5 |
2 213,0 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
83 064,4 |
605 002,7 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
3 110,3 |
28 129,4 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
79 954,0 |
576 873,3 |
|
Visa International |
68 673,8 |
497 559,1 |
|
MasterCard Worldwide |
10 228,5 |
78 108,3 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
19,5% |
12,1% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
5,2% |
21,6% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
19,8% |
11,5% |
|
Visa International |
27,1% |
21,0% |
|
MasterCard Worldwide |
30,6% |
8,7% |
|
Көлемі |
1,4% |
25,9% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
134,4% |
31,1% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
-0,8% |
25,6% |
|
Visa International |
12,0% |
40,7% |
|
MasterCard Worldwide |
10,7% |
16,6% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
Қазан |
||||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
||||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
4 870,0 |
70 107,0 |
15 225,5 |
599 901,5 |
|
|
Ақмола облысы |
39,6 |
1 004,8 |
464,9 |
15 469,9 |
|
|
Ақтөбе облысы |
141,9 |
3 374,5 |
799,8 |
28 309,6 |
|
|
Алматы облысы |
107,7 |
2 790,1 |
672,5 |
24 492,6 |
|
|
Атырау облысы |
154,9 |
3 659,0 |
750,9 |
30 260,6 |
|
|
Шығыс Қазақстан облысы |
167,5 |
1 839,4 |
1 205,7 |
41 181,8 |
|
|
Жамбыл облысы |
85,7 |
1 893,4 |
652,4 |
22 147,7 |
|
|
Батыс Қазақстан облысы |
101,8 |
2 466,3 |
555,0 |
19 067,5 |
|
|
Қарағанды облысы |
194,1 |
2 466,9 |
1 358,7 |
48 264,9 |
|
|
Қостанай облысы |
492,4 |
1 425,1 |
659,1 |
22 711,1 |
|
|
Қызылорда облысы |
119,8 |
1 122,4 |
491,6 |
19 735,8 |
|
|
Маңғыстау облысы |
162,4 |
2 959,6 |
673,4 |
36 190,4 |
|
|
Павлодар облысы |
119,2 |
1 231,6 |
725,7 |
26 126,6 |
|
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
51,6 |
744,8 |
408,7 |
12 923,0 |
|
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
139,2 |
3 900,2 |
1 187,9 |
44 279,3 |
|
|
Алматы қаласы |
2 148,6 |
29 162,9 |
3 020,1 |
142 684,4 |
|
|
Астана қаласы |
643,5 |
10 066,0 |
1 599,1 |
66 056,3 |
|
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қазан |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
4 870,0 |
70 107,0 |
15 225,5 |
599 901,5 |
|
POS - терминал |
2 525,7 |
49 010,7 |
545,2 |
99 626,7 |
|
банкомат |
1 508,8 |
15 142,1 |
14 680,3 |
500 274,9 |
|
банк киоскі |
97,2 |
2 249,1 |
- |
- |
|
интернет |
719,8 |
3 686,2 |
- |
- |
|
ұялы телефон |
18,5 |
19,0 |
- |
- |
