Долбар ¹136 01/03/2015
2015 жылғы 1 наурыздағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 26 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 94,0%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express Internationa және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ; SmartAlemCard – «БТА Банк» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2015 жылғы 1 наурыздағы жағдай бойынша банктер 16,8 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 14,8 млн. адам болды (2014 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 1,6% және 3,2% өсу). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 77,2%, кредиттік карточкалардың үлесі – 17,4%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 1,6% және 3,8% сәйкес келеді.
2015 жылғы ақпанда қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 617,4 млрд. теңге болды (2014 жылғы ақпан айымен салыстырғанда өсу 5,4%). 2015 жылғы ақпан айында транзакциялар саны 20,6 млн. транзакция болды және 2014 жылғы ақпан айымен салыстырғанда 14,0% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының өсуі 19,5% (транзакциялардың саны 6,1 млн. транзакция болды), сомасының азаюы 22,1% (транзакциялардың көлемі 67,3 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 11,8% (транзакциялардың саны 14,5 млн. транзакция болды) және 10,2% (транзакциялардың көлемі 550,1 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 53,7% және 64,7%) және банкоматтар (тиісінше 23,0% және 18,5%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 96,0% және 85,6%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.03.14 |
01.03.15 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
16 578,8 |
16 838,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
760,9 |
1 002,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
15 817,9 |
15 835,4 |
|
Visa International, оның ішінде: |
13 988,4 |
13 564,9 |
|
дебеттік |
9 281,6 |
9 905,5 |
|
кредиттік |
3 445,4 |
2 824,1 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
1 261,3 |
835,3 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 788,8 |
2 157,8 |
|
дебеттік |
1 636,4 |
2 003,6 |
|
кредиттік |
86,2 |
82,5 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
66,2 |
71,8 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
14 373,5 |
14 827,1 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
700,3 |
875,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
13 673,1 |
13 951,3 |
|
Visa International, оның ішінде: |
11 981,2 |
11 859,8 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 653,2 |
1 997,9 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
6 550,7 |
6 609,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
481,0 |
640,3 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
6 069,7 |
5 968,8 |
|
Visa International, оның ішінде: |
5 181,7 |
4 926,5 |
|
дебеттік |
4 324,1 |
4 098,5 |
|
кредиттік |
307,9 |
344,2 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
549,8 |
483,9 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
870,7 |
985,1 |
|
дебеттік |
801,3 |
906,9 |
|
кредиттік |
32,4 |
34,2 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
37,0 |
44,0 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
49 628 |
64 246 |
|
сауда кәсіпорындарында |
43 254 |
57 814 |
|
банктерде |
6 374 |
6 432 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
168 |
168 |
|
сауда кәсіпорындарында |
60 |
60 |
|
банктерде |
108 |
108 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
9 057 |
9 725 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
7 908 |
8 574 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 149 |
1 151 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
25 379 |
36 762 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
4 671 |
1 404 |
|
Төлем терминалдары саны (бірлік)[1] |
- |
12 931 |
|
Таблица 2 |
|||||||
|
Көрсеткіштер |
01.03.15 |
||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге1 |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
13 004,6 |
2 926,4 |
907,2 |
14 827,1 |
5 690,5 |
390,7 |
528,0 |
|
Ақмола облысы |
368,3 |
3,3 |
10,6 |
356,5 |
195,8 |
1,4 |
6,2 |
|
Ақтөбе облысы |
643,2 |
6,1 |
10,7 |
605,0 |
295,8 |
2,6 |
5,7 |
|
Алматы облысы |
579,3 |
5,5 |
24,4 |
560,6 |
294,9 |
1,5 |
13,8 |
|
Атырау облысы |
590,3 |
8,6 |
17,1 |
545,9 |
252,3 |
3,6 |
9,8 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
1 059,1 |
12,9 |
26,5 |
977,1 |
489,0 |
4,2 |
15,5 |
|
Жамбыл облысы |
517,8 |
3,4 |
6,6 |
491,1 |
285,2 |
1,1 |
3,7 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
437,7 |
6,4 |
9,6 |
405,4 |
204,0 |
2,3 |
4,2 |
|
Қарағанды облысы |
1 058,4 |
11,4 |
34,6 |
1 003,8 |
526,6 |
4,4 |
21,1 |
|
Қостанай облысы |
551,7 |
4,5 |
8,7 |
498,0 |
284,3 |
2,1 |
3,9 |
|
Қызылорда облысы |
445,4 |
3,5 |
6,7 |
411,5 |
207,1 |
1,2 |
3,7 |
|
Маңғыстау облысы |
521,1 |
6,8 |
16,9 |
487,3 |
231,9 |
2,4 |
10,0 |
|
Павлодар облысы |
645,6 |
9,7 |
22,6 |
595,6 |
302,1 |
4,0 |
13,7 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
312,3 |
2,7 |
7,1 |
292,5 |
168,9 |
1,1 |
4,1 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 137,4 |
9,0 |
39,6 |
1 089,6 |
555,9 |
2,1 |
26,0 |
|
Алматы қаласы |
3 119,0 |
2 814,3 |
628,1 |
5 535,0 |
962,2 |
347,1 |
364,7 |
|
Астана қаласы |
1 017,8 |
18,2 |
37,5 |
972,1 |
434,5 |
9,5 |
21,9 |
|
Таблица 3 |
||||||
|
Көрсеткіштер |
01.03.15 |
|||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Импринтерлер саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
Төлем терминалдары саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
64 246 |
168 |
9 725 |
36 762 |
1 404 |
12 931 |
|
Ақмола облысы |
1 526 |
- |
315 |
807 |
43 |
445 |
|
Ақтөбе облысы |
2 478 |
5 |
507 |
1 179 |
81 |
758 |
|
Алматы облысы |
1 541 |
3 |
374 |
847 |
57 |
457 |
|
Атырау облысы |
2 529 |
4 |
565 |
1 081 |
61 |
545 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
3 804 |
17 |
783 |
1 981 |
112 |
1 223 |
|
Жамбыл облысы |
1 156 |
4 |
358 |
660 |
64 |
515 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
2 116 |
5 |
383 |
1 062 |
70 |
525 |
|
Қарағанды облысы |
5 006 |
11 |
850 |
3 161 |
160 |
1 435 |
|
Қостанай облысы |
3 458 |
6 |
406 |
2 092 |
51 |
802 |
|
Қызылорда облысы |
938 |
3 |
307 |
460 |
45 |
388 |
|
Маңғыстау облысы |
1 987 |
5 |
526 |
1 092 |
79 |
382 |
|
Павлодар облысы |
3 156 |
6 |
567 |
1 779 |
78 |
782 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
1 633 |
2 |
295 |
887 |
40 |
613 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
2 933 |
6 |
624 |
1 568 |
78 |
1 096 |
|
Алматы қаласы |
21 918 |
80 |
1 865 |
13 469 |
261 |
1 887 |
|
Астана қаласы |
8 067 |
11 |
1 000 |
4 637 |
124 |
1 078 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Ақпан |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2014 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
5 095,7 |
13 005,0 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
91,2 |
784,3 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 004,5 |
12 220,7 |
|
Visa International |
4 098,6 |
9 661,8 |
|
MasterCard Worldwide |
575,8 |
1 764,8 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
86 450,0 |
499 091,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
1 061,6 |
23 482,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
85 388,4 |
475 608,7 |
|
Visa International |
69 400,5 |
380 178,0 |
|
MasterCard Worldwide |
7 693,3 |
59 140,4 |
|
2015 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
6 088,3 |
14 541,7 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
92,2 |
926,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 996,1 |
13 614,8 |
|
Visa International |
5 171,7 |
11 252,9 |
|
MasterCard Worldwide |
772,7 |
2 272,6 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
67 308,7 |
550 085,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
2 665,2 |
27 827,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
64 643,5 |
522 258,9 |
|
Visa International |
55 908,4 |
440 889,2 |
|
MasterCard Worldwide |
7 777,8 |
78 116,5 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
19,5% |
11,8% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
1,1% |
18,2% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
19,8% |
11,4% |
|
Visa International |
26,2% |
16,5% |
|
MasterCard Worldwide |
34,2% |
28,8% |
|
Көлемі |
-22,1% |
10,2% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
151,1% |
18,5% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
-24,3% |
9,8% |
|
Visa International |
-19,4% |
16,0% |
|
MasterCard Worldwide |
1,1% |
32,1% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
Ақпан |
||||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
||||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
5 187,2 |
55 736,1 |
14 509,7 |
545 534,7 |
|
|
Ақмола облысы |
38,7 |
648,1 |
446,3 |
14 727,2 |
|
|
Ақтөбе облысы |
147,6 |
1 604,9 |
772,1 |
27 383,8 |
|
|
Алматы облысы |
100,9 |
1 839,7 |
630,8 |
22 596,6 |
|
|
Атырау облысы |
150,9 |
2 352,3 |
710,2 |
30 025,4 |
|
|
Шығыс Қазақстан облысы |
164,6 |
1 598,0 |
1 170,2 |
39 482,9 |
|
|
Жамбыл облысы |
96,5 |
1 465,4 |
611,0 |
20 147,1 |
|
|
Батыс Қазақстан облысы |
100,2 |
1 762,0 |
545,6 |
18 662,6 |
|
|
Қарағанды облысы |
193,2 |
2 051,1 |
1 317,1 |
45 386,8 |
|
|
Қостанай облысы |
450,7 |
1 116,3 |
630,3 |
21 303,1 |
|
|
Қызылорда облысы |
119,6 |
736,0 |
468,5 |
18 032,1 |
|
|
Маңғыстау облысы |
157,5 |
2 613,4 |
632,7 |
35 938,5 |
|
|
Павлодар облысы |
117,9 |
1 002,9 |
696,3 |
24 716,1 |
|
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
47,5 |
508,3 |
406,2 |
13 065,1 |
|
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
147,7 |
2 765,5 |
1 201,6 |
42 288,2 |
|
|
Алматы қаласы |
2 513,8 |
25 702,6 |
2 792,7 |
115 091,6 |
|
|
Астана қаласы |
639,9 |
7 969,6 |
1 478,0 |
56 687,4 |
|
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Ақпан |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
5 187,2 |
55 736,1 |
14 509,7 |
545 534,7 |
|
POS - терминал |
2 780,3 |
37 384,4 |
586,7 |
78 392,5 |
|
банкомат |
1 419,4 |
12 299,8 |
13 923,0 |
467 142,2 |
|
банк киоскі |
90,8 |
1 613,8 |
- |
- |
|
интернет |
882,4 |
4 424,9 |
- |
- |
|
ұялы телефон |
14,3 |
13,2 |
- |
- |
