Долбар ¹139 01/06/2015
2015 жылғы 1 маусымдағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 26 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 94,4%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express Internationa және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ; SmartAlemCard – «БТА Банк» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2015 жылғы 1 маусымдағы жағдай бойынша банктер 16,9 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 14,9 млн. адам болды (2014 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 3,7% және 4,1% өсу). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 77,9%, кредиттік карточкалардың үлесі – 16,1%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 1,7% және 4,3% сәйкес келеді.
2015 жылғы мамырда қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 640,9 млрд. теңге болды (2014 жылғы мамыр айымен салыстырғанда өсу 3,7%). 2015 жылғы мамыр айында транзакциялар саны 22,2 млн. транзакция болды және 2014 жылғы мамыр айымен салыстырғанда 9,3% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының өсуі 28,8% (транзакциялардың саны 6,8 млн. транзакция болды), сомасының азаюы 4,1% (транзакциялардың көлемі 76,1 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 2,5% (транзакциялардың саны 15,4 млн. транзакция болды) және 4,9% (транзакциялардың көлемі 564,8 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 55,8% және 66,6%) және банкоматтар (тиісінше 20,6% және 18,7%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 96,0% және 87,8%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.06.14 |
01.06.15 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
16 322,1 |
16 925,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
801,5 |
952,4 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
15 520,6 |
15 973,5 |
|
Visa International, оның ішінде: |
13 710,6 |
13 531,1 |
|
дебеттік |
9 656,4 |
9 960,6 |
|
кредиттік |
3 601,0 |
2 631,2 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
453,3 |
939,3 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 772,7 |
2 265,6 |
|
дебеттік |
1 614,4 |
2 121,1 |
|
кредиттік |
89,8 |
71,3 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
68,5 |
73,1 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
14 293,1 |
14 877,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
728,7 |
831,6 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
13 564,4 |
14 046,3 |
|
Visa International, оның ішінде: |
11 894,3 |
11 794,8 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 634,8 |
2 106,2 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
6 454,8 |
7 066,4 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
509,0 |
613,4 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 945,8 |
6 453,0 |
|
Visa International, оның ішінде: |
5 089,6 |
5 249,9 |
|
дебеттік |
4 471,0 |
4 281,5 |
|
кредиттік |
297,4 |
353,1 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
321,2 |
615,3 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
837,4 |
1 096,5 |
|
дебеттік |
761,6 |
1 019,9 |
|
кредиттік |
33,1 |
33,7 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
42,7 |
42,9 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
52 463 |
67 324 |
|
сауда кәсіпорындарында |
46 019 |
60 386 |
|
банктерде |
6 444 |
6 938 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
168 |
167 |
|
сауда кәсіпорындарында |
60 |
59 |
|
банктерде |
108 |
108 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
8 813 |
9 771 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
7 712 |
8 584 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 101 |
1 187 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
28 373 |
38 067 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
6 562 |
1 164 |
|
Төлем терминалдары саны (бірлік)[1] |
- |
13 378 |
|
Таблица 2 |
|||||||
|
Көрсеткіштер |
01.06.15 |
||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге1 |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
13 190,6 |
2 722,8 |
1 012,5 |
14 877,9 |
6 009,2 |
399,0 |
658,2 |
|
Ақмола облысы |
373,8 |
3,3 |
11,8 |
362,1 |
203,3 |
1,5 |
7,3 |
|
Ақтөбе облысы |
654,2 |
6,2 |
14,2 |
617,4 |
312,4 |
2,7 |
8,8 |
|
Алматы облысы |
593,1 |
4,7 |
25,4 |
572,9 |
310,9 |
1,4 |
15,2 |
|
Атырау облысы |
587,0 |
8,0 |
18,4 |
543,7 |
267,3 |
3,6 |
11,0 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
1 077,3 |
12,0 |
33,6 |
999,9 |
516,3 |
4,3 |
21,0 |
|
Жамбыл облысы |
525,8 |
3,1 |
7,9 |
498,2 |
300,3 |
1,1 |
4,9 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
442,0 |
6,2 |
10,3 |
409,3 |
214,2 |
2,4 |
5,0 |
|
Қарағанды облысы |
1 060,6 |
11,3 |
39,8 |
1 011,8 |
571,1 |
4,6 |
25,8 |
|
Қостанай облысы |
558,8 |
4,6 |
10,2 |
506,2 |
295,6 |
2,2 |
5,2 |
|
Қызылорда облысы |
451,8 |
3,2 |
10,8 |
419,8 |
229,0 |
1,2 |
7,0 |
|
Маңғыстау облысы |
520,9 |
6,0 |
17,5 |
486,4 |
249,7 |
2,4 |
10,7 |
|
Павлодар облысы |
653,4 |
9,2 |
24,6 |
604,2 |
310,0 |
4,0 |
15,7 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
318,2 |
2,5 |
8,9 |
298,7 |
172,7 |
1,1 |
5,8 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 169,1 |
8,5 |
45,9 |
1 122,1 |
595,7 |
2,1 |
31,2 |
|
Алматы қаласы |
3 171,7 |
2 617,1 |
690,5 |
5 437,5 |
1 001,2 |
355,8 |
457,3 |
|
Астана қаласы |
1 032,9 |
16,8 |
42,6 |
987,7 |
459,5 |
8,8 |
26,2 |
|
Таблица 3 |
||||||
|
Көрсеткіштер |
01.06.15 |
|||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Импринтерлер саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
Төлем терминалдары саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
67 324 |
167 |
9 771 |
38 067 |
1 164 |
13 378 |
|
Ақмола облысы |
1 580 |
- |
314 |
839 |
35 |
444 |
|
Ақтөбе облысы |
2 620 |
5 |
509 |
1 215 |
77 |
763 |
|
Алматы облысы |
1 679 |
3 |
376 |
903 |
44 |
433 |
|
Атырау облысы |
2 608 |
4 |
566 |
1 105 |
53 |
631 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
4 101 |
17 |
783 |
2 084 |
88 |
1 316 |
|
Жамбыл облысы |
1 309 |
4 |
361 |
687 |
59 |
498 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
2 181 |
4 |
377 |
1 067 |
64 |
600 |
|
Қарағанды облысы |
5 231 |
11 |
843 |
3 221 |
99 |
1 540 |
|
Қостанай облысы |
3 767 |
6 |
408 |
2 301 |
48 |
805 |
|
Қызылорда облысы |
1 027 |
3 |
315 |
499 |
46 |
416 |
|
Маңғыстау облысы |
2 112 |
5 |
534 |
1 130 |
74 |
399 |
|
Павлодар облысы |
3 374 |
6 |
564 |
1 882 |
64 |
821 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
1 679 |
2 |
296 |
936 |
36 |
626 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
3 122 |
6 |
624 |
1 536 |
68 |
1 097 |
|
Алматы қаласы |
22 541 |
80 |
1 892 |
13 849 |
205 |
1 940 |
|
Астана қаласы |
8 393 |
11 |
1 009 |
4 813 |
104 |
1 049 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Мамыр |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2014 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
5 259,0 |
15 002,6 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
99,3 |
893,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 159,7 |
14 108,7 |
|
Visa International |
3 740,5 |
10 941,3 |
|
MasterCard Worldwide |
629,4 |
1 875,3 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
79 300,0 |
538 626,3 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
1 039,5 |
26 217,6 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
78 260,5 |
512 408,7 |
|
Visa International |
50 405,4 |
400 914,6 |
|
MasterCard Worldwide |
7 523,8 |
65 534,4 |
|
2015 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
6 771,5 |
15 380,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
84,4 |
889,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
6 687,1 |
14 490,7 |
|
Visa International |
5 810,9 |
11 868,7 |
|
MasterCard Worldwide |
813,5 |
2 445,1 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
76 083,8 |
564 795,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
2 268,7 |
26 546,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
73 815,1 |
538 248,9 |
|
Visa International |
63 404,9 |
448 113,5 |
|
MasterCard Worldwide |
9 334,2 |
84 717,0 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
28,8% |
2,5% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
-15,0% |
-0,5% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
29,6% |
2,7% |
|
Visa International |
55,4% |
8,5% |
|
MasterCard Worldwide |
29,3% |
30,4% |
|
Көлемі |
-4,1% |
4,9% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
118,2% |
1,3% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
-5,7% |
5,0% |
|
Visa International |
25,8% |
11,8% |
|
MasterCard Worldwide |
24,1% |
29,3% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
Мамыр |
||||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
||||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
5 894,9 |
62 900,5 |
15 275,6 |
560 817,9 |
|
|
Ақмола облысы |
42,7 |
1 432,3 |
463,2 |
15 158,9 |
|
|
Ақтөбе облысы |
161,8 |
1 817,7 |
794,2 |
26 413,7 |
|
|
Алматы облысы |
97,3 |
1 805,2 |
682,8 |
24 707,4 |
|
|
Атырау облысы |
156,3 |
2 385,6 |
707,4 |
27 847,6 |
|
|
Шығыс Қазақстан облысы |
166,3 |
1 877,0 |
1 214,5 |
40 487,9 |
|
|
Жамбыл облысы |
94,2 |
1 331,6 |
650,4 |
21 739,6 |
|
|
Батыс Қазақстан облысы |
106,9 |
2 270,3 |
557,5 |
18 359,4 |
|
|
Қарағанды облысы |
211,6 |
2 297,7 |
1 353,7 |
47 050,3 |
|
|
Қостанай облысы |
468,5 |
1 447,7 |
655,5 |
21 744,5 |
|
|
Қызылорда облысы |
105,6 |
797,4 |
473,9 |
18 369,6 |
|
|
Маңғыстау облысы |
153,8 |
2 710,3 |
637,9 |
33 166,1 |
|
|
Павлодар облысы |
124,3 |
1 282,6 |
729,9 |
24 891,4 |
|
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
53,1 |
571,1 |
410,1 |
12 401,1 |
|
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
145,9 |
3 227,0 |
1 251,1 |
45 020,6 |
|
|
Алматы қаласы |
3 058,4 |
27 987,1 |
3 081,6 |
121 288,2 |
|
|
Астана қаласы |
748,3 |
9 659,9 |
1 611,9 |
62 171,6 |
|
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Мамыр |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
5 894,9 |
62 900,5 |
15 275,6 |
560 817,9 |
|
POS - терминал |
3 269,3 |
42 680,5 |
619,1 |
69 224,4 |
|
банкомат |
1 393,5 |
13 638,6 |
14 656,5 |
491 593,5 |
|
банк киоскі |
61,5 |
724,3 |
- |
- |
|
интернет |
1 162,4 |
5 849,7 |
- |
- |
|
ұялы телефон |
8,3 |
7,4 |
- |
- |
