Долбар ¹140 01/07/2015
2015 жылғы 1 шілдесіндегі жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 26 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 94,7%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express Internationa және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ; SmartAlemCard – «Казкоммерцбанк» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2015 жылғы 1 шілдесіндегі жағдай бойынша банктер 16,6 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 14,5 млн. адам болды (2014 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 2,0% және 1,3% өсу). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 77,8%, кредиттік карточкалардың үлесі – 16,2%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 1,8% және 4,2% сәйкес келеді.
2015 жылғы маусымда қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 687,4 млрд. теңге болды (2014 жылғы маусым айымен салыстырғанда өсу 3,2%). 2015 жылғы маусым айында транзакциялар саны 22,9 млн. транзакция болды және 2014 жылғы маусым айымен салыстырғанда 10,2% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының және сомасының өсуі 31,7% (транзакциялардың саны 7,1 млн. транзакция болды) және 3,6% (транзакциялардың көлемі 83,6 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 2,8% (транзакциялардың саны 15,8 млн. транзакция болды) және 3,2% (транзакциялардың көлемі 603,7 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 56,6% және 67,2%) және банкоматтар (тиісінше 19,6% және 17,2%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 95,8% және 87,2%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.07.14 |
01.07.15 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
16 299,1 |
16 625,5 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
813,1 |
888,6 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
15 486,0 |
15 736,9 |
|
Visa International, оның ішінде: |
13 675,7 |
13 272,4 |
|
дебеттік |
9 719,8 |
9 751,3 |
|
кредиттік |
3 518,3 |
2 611,4 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
437,6 |
909,7 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 773,8 |
2 267,3 |
|
дебеттік |
1 614,3 |
2 125,9 |
|
кредиттік |
89,3 |
63,5 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
70,2 |
77,9 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
14 361,5 |
14 546,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
736,9 |
768,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
13 624,6 |
13 777,7 |
|
Visa International, оның ішінде: |
11 955,5 |
11 550,7 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 634,6 |
2 065,5 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
6 409,5 |
7 080,5 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
510,1 |
575,4 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 899,3 |
6 505,1 |
|
Visa International, оның ішінде: |
5 058,8 |
5 234,8 |
|
дебеттік |
4 450,5 |
4 270,5 |
|
кредиттік |
294,6 |
352,0 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
313,7 |
612,4 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
822,1 |
1 146,4 |
|
дебеттік |
746,2 |
1 066,4 |
|
кредиттік |
32,5 |
34,6 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
43,5 |
45,5 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
54 475 |
68 827 |
|
сауда кәсіпорындарында |
48 007 |
61 607 |
|
банктерде |
6 468 |
7 220 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
168 |
167 |
|
сауда кәсіпорындарында |
60 |
59 |
|
банктерде |
108 |
108 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
8 790 |
8 902 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
7 666 |
7 734 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 124 |
1 168 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
29 927 |
38 789 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
7 130 |
1 353 |
|
Төлем терминалдары саны (бірлік)[1] |
- |
13 350 |
|
Таблица 2 |
|||||||
|
Көрсеткіштер |
01.07.15 |
||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
12 942,8 |
2 695,2 |
987,6 |
14 546,2 |
6 023,9 |
398,8 |
657,9 |
|
Ақмола облысы |
369,6 |
3,0 |
15,9 |
359,0 |
203,3 |
1,4 |
8,5 |
|
Ақтөбе облысы |
640,3 |
5,8 |
24,2 |
555,5 |
312,6 |
2,7 |
13,1 |
|
Алматы облысы |
590,9 |
3,7 |
24,3 |
568,8 |
311,8 |
1,4 |
15,5 |
|
Атырау облысы |
572,3 |
7,3 |
20,7 |
535,3 |
269,0 |
3,7 |
12,0 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
1 049,0 |
10,8 |
44,4 |
976,4 |
519,7 |
4,3 |
26,5 |
|
Жамбыл облысы |
520,9 |
2,6 |
10,2 |
494,0 |
299,3 |
1,1 |
6,0 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
439,5 |
5,6 |
10,5 |
405,8 |
212,1 |
2,4 |
5,0 |
|
Қарағанды облысы |
1 057,0 |
10,8 |
44,8 |
1 008,8 |
572,0 |
4,6 |
27,8 |
|
Қостанай облысы |
554,0 |
4,2 |
12,8 |
499,1 |
297,0 |
2,1 |
6,6 |
|
Қызылорда облысы |
435,7 |
2,6 |
19,8 |
410,4 |
230,1 |
1,1 |
11,5 |
|
Маңғыстау облысы |
515,7 |
5,6 |
19,5 |
482,1 |
248,6 |
2,5 |
11,6 |
|
Павлодар облысы |
646,4 |
8,1 |
27,1 |
594,9 |
312,2 |
4,1 |
17,0 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
315,4 |
2,4 |
13,3 |
297,7 |
173,9 |
1,1 |
7,9 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 147,6 |
7,3 |
50,2 |
1 101,0 |
597,1 |
2,2 |
32,9 |
|
Алматы қаласы |
3 075,3 |
2 598,7 |
606,2 |
5 294,0 |
1 000,8 |
354,1 |
428,6 |
|
Астана қаласы |
1 013,1 |
16,6 |
43,7 |
963,4 |
464,5 |
9,9 |
27,4 |
|
Таблица 3 |
||||||
|
Көрсеткіштер |
01.07.15 |
|||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Импринтерлер саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
Төлем терминалдары саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
68 827 |
167 |
8 902 |
38 789 |
1 353 |
13 350 |
|
Ақмола облысы |
1 648 |
- |
290 |
865 |
42 |
445 |
|
Ақтөбе облысы |
2 652 |
5 |
474 |
1 225 |
79 |
746 |
|
Алматы облысы |
1 717 |
3 |
360 |
918 |
57 |
427 |
|
Атырау облысы |
2 617 |
4 |
509 |
1 123 |
59 |
636 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
4 214 |
17 |
700 |
2 140 |
113 |
1 299 |
|
Жамбыл облысы |
1 344 |
4 |
326 |
695 |
61 |
501 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
2 219 |
4 |
336 |
1 088 |
69 |
592 |
|
Қарағанды облысы |
5 387 |
11 |
726 |
3 271 |
148 |
1 572 |
|
Қостанай облысы |
3 722 |
6 |
359 |
2 323 |
50 |
804 |
|
Қызылорда облысы |
1 075 |
3 |
270 |
516 |
50 |
412 |
|
Маңғыстау облысы |
2 169 |
5 |
498 |
1 161 |
83 |
412 |
|
Павлодар облысы |
3 441 |
6 |
524 |
1 911 |
80 |
803 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
1 761 |
2 |
273 |
959 |
40 |
619 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
3 207 |
6 |
564 |
1 576 |
75 |
1 086 |
|
Алматы қаласы |
23 165 |
80 |
1 756 |
14 158 |
245 |
1 964 |
|
Астана қаласы |
8 489 |
11 |
937 |
4 860 |
102 |
1 032 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Маусым |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2014 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
5 357,1 |
15 393,5 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
99,7 |
919,7 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 257,3 |
14 473,8 |
|
Visa International |
3 830,2 |
11 266,7 |
|
MasterCard Worldwide |
619,5 |
1 923,4 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
80 749,3 |
585 165,0 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
1 503,4 |
29 619,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
79 245,8 |
555 545,5 |
|
Visa International |
52 391,8 |
437 056,6 |
|
MasterCard Worldwide |
7 498,0 |
71 327,8 |
|
2015 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
7 054,0 |
15 821,5 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
75,9 |
873,2 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
6 978,1 |
14 948,3 |
|
Visa International |
6 054,2 |
12 144,0 |
|
MasterCard Worldwide |
861,1 |
2 595,7 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
83 644,1 |
603 731,4 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
2 684,2 |
26 554,3 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
80 959,9 |
577 177,1 |
|
Visa International |
69 405,2 |
476 861,8 |
|
MasterCard Worldwide |
10 431,7 |
94 089,8 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
31,7% |
2,8% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
-23,9% |
-5,1% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
32,7% |
3,3% |
|
Visa International |
58,1% |
7,8% |
|
MasterCard Worldwide |
39,0% |
35,0% |
|
Көлемі |
3,6% |
3,2% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
78,5% |
-10,3% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
2,2% |
3,9% |
|
Visa International |
32,5% |
9,1% |
|
MasterCard Worldwide |
39,1% |
31,9% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
Маусым |
||||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
||||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
6 039,8 |
67 965,0 |
16 119,5 |
616 662,5 |
|
|
Ақмола облысы |
45,9 |
1 076,6 |
507,6 |
17 010,2 |
|
|
Ақтөбе облысы |
155,7 |
2 579,9 |
818,5 |
28 041,1 |
|
|
Алматы облысы |
101,5 |
1 367,5 |
734,7 |
27 864,4 |
|
|
Атырау облысы |
159,5 |
2 484,3 |
751,0 |
30 597,1 |
|
|
Шығыс Қазақстан облысы |
174,7 |
2 193,2 |
1 301,7 |
44 605,4 |
|
|
Жамбыл облысы |
102,0 |
1 449,8 |
703,4 |
25 136,1 |
|
|
Батыс Қазақстан облысы |
109,1 |
2 713,5 |
594,7 |
20 494,2 |
|
|
Қарағанды облысы |
213,3 |
2 516,7 |
1 431,7 |
50 740,0 |
|
|
Қостанай облысы |
482,7 |
1 534,6 |
706,5 |
24 108,0 |
|
|
Қызылорда облысы |
109,2 |
845,7 |
532,2 |
22 221,6 |
|
|
Маңғыстау облысы |
147,0 |
3 247,5 |
678,9 |
36 054,7 |
|
|
Павлодар облысы |
130,1 |
2 368,4 |
782,6 |
27 152,8 |
|
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
57,3 |
532,3 |
445,6 |
13 893,2 |
|
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
151,6 |
3 869,3 |
1 380,6 |
54 216,2 |
|
|
Алматы қаласы |
3 150,7 |
29 607,6 |
3 070,7 |
127 941,7 |
|
|
Астана қаласы |
749,1 |
9 578,1 |
1 679,2 |
66 585,8 |
|
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Маусым |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
6 039,8 |
67 965,0 |
16 119,5 |
616 662,5 |
|
POS - терминал |
3 324,6 |
45 938,2 |
668,8 |
77 660,9 |
|
банкомат |
1 408,2 |
13 902,2 |
15 450,6 |
539 001,5 |
|
банк киоскі |
75,2 |
1 260,3 |
- |
- |
|
интернет |
1 231,9 |
6 864,3 |
- |
- |
