Долбар ¹143 01/10/2015
2015 жылғы 1 қазанындағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 26 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 94,7%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express International және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ; SmartAlemCard – «Казкоммерцбанк» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2015 жылғы 1 қазанындағы жағдай бойынша банктер 16,7 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 14,6 млн. адам болды (2014 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 0,7% және 2,9% азаю). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 77,4%, кредиттік карточкалардың үлесі – 16,6%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 2,1% және 3,9% сәйкес келеді.
2015 жылғы қыркүйегінде қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 703,9 млрд. теңге болды (2014 жылғы қыркүйек айымен салыстырғанда өсу 8,7%). 2015 жылғы қыркүйек айында транзакциялар саны 22,6 млн. транзакция болды және 2014 жылғы қыркүйек айымен салыстырғанда 12,6% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының және сомасының өсуі 31,0% (транзакциялардың саны 7,1 млн. транзакция болды) және 10,9% (транзакциялардың көлемі 91,5 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 5,8% (транзакциялардың саны 15,0 млн. транзакция болды) және 8,4% (транзакциялардың көлемі 612,4 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 54,8% және 66,9%) және банкоматтар (тиісінше 18,9% және 16,4%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 95,8% және 84,7%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.10.14 |
01.10.15 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
16 863,1 |
16 740,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
831,2 |
895,4 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
16 031,9 |
15 845,5 |
|
Visa International, оның ішінде: |
14 046,1 |
13 040,0 |
|
дебеттік |
9 876,4 |
9 640,6 |
|
кредиттік |
3 307,8 |
2 540,5 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
861,9 |
858,9 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 949,6 |
2 429,3 |
|
дебеттік |
1 787,3 |
2 271,9 |
|
кредиттік |
87,6 |
65,9 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
74,6 |
91,5 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
15 037,7 |
14 606,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
744,4 |
777,2 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
14 293,3 |
13 829,0 |
|
Visa International, оның ішінде: |
12 459,1 |
11 304,4 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 800,0 |
2 257,6 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
6 602,5 |
7 106,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
519,3 |
557,6 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
6 083,2 |
6 548,6 |
|
Visa International, оның ішінде: |
5 173,3 |
5 195,7 |
|
дебеттік |
4 420,3 |
4 187,1 |
|
кредиттік |
319,3 |
364,0 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
433,6 |
644,5 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
891,2 |
1 162,9 |
|
дебеттік |
810,8 |
1 073,5 |
|
кредиттік |
32,9 |
36,8 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
47,6 |
52,6 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
58 985 |
71 479 |
|
сауда кәсіпорындарында |
52 463 |
63 696 |
|
банктерде |
6 522 |
7 783 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
168 |
3 |
|
сауда кәсіпорындарында |
60 |
1 |
|
банктерде |
108 |
2 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
8 930 |
8 925 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
7 777 |
7 743 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 153 |
1 182 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
33 534 |
39 857 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
12 641 |
1 451 |
|
Төлем терминалдары саны (бірлік)[1] |
- |
13 721 |
|
2-Кесте |
|||||||
|
Көрсеткіштер |
01.10.15 |
||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге1 |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
13 163,4 |
2 627,1 |
950,5 |
14 606,2 |
5 996,1 |
412,9 |
697,2 |
|
Ақмола облысы |
386,5 |
3,1 |
17,2 |
373,1 |
202,3 |
1,4 |
10,1 |
|
Ақтөбе облысы |
659,3 |
6,2 |
27,5 |
623,2 |
310,3 |
2,8 |
18,1 |
|
Алматы облысы |
614,9 |
3,9 |
26,4 |
588,3 |
312,2 |
1,4 |
17,6 |
|
Атырау облысы |
587,5 |
7,3 |
22,6 |
550,0 |
270,0 |
3,7 |
14,0 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
1 093,6 |
10,7 |
52,3 |
1 012,1 |
515,6 |
4,4 |
34,5 |
|
Жамбыл облысы |
535,2 |
2,8 |
11,3 |
505,8 |
300,0 |
1,2 |
7,6 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
458,8 |
5,6 |
12,2 |
421,3 |
215,4 |
2,5 |
6,3 |
|
Қарағанды облысы |
1 097,6 |
11,1 |
54,0 |
1 041,5 |
569,9 |
4,9 |
36,2 |
|
Қостанай облысы |
577,2 |
4,1 |
16,4 |
514,8 |
294,4 |
2,1 |
9,9 |
|
Қызылорда облысы |
459,9 |
2,7 |
20,3 |
423,0 |
226,8 |
1,2 |
15,3 |
|
Маңғыстау облысы |
527,4 |
6,0 |
20,0 |
493,0 |
249,9 |
2,6 |
12,7 |
|
Павлодар облысы |
665,6 |
8,2 |
31,9 |
610,8 |
313,4 |
3,9 |
21,2 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
325,7 |
2,5 |
16,1 |
308,4 |
172,8 |
1,2 |
11,9 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 214,9 |
7,1 |
56,6 |
1 152,7 |
598,8 |
2,1 |
39,5 |
|
Алматы қаласы |
2 900,2 |
2 528,1 |
515,5 |
4 982,5 |
983,6 |
367,3 |
409,9 |
|
Астана қаласы |
1 059,0 |
17,5 |
50,1 |
1 005,6 |
460,6 |
10,2 |
32,4 |
|
3-Кесте |
||||||
|
Көрсеткіштер |
01.10.15 |
|||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Импринтерлер саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
Төлем терминалдары саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
71 479 |
3 |
8 925 |
39 857 |
1 451 |
13 721 |
|
Ақмола облысы |
1 736 |
- |
296 |
903 |
52 |
449 |
|
Ақтөбе облысы |
2 669 |
- |
476 |
1 183 |
82 |
762 |
|
Алматы облысы |
1 887 |
- |
358 |
942 |
103 |
443 |
|
Атырау облысы |
2 778 |
- |
519 |
1 184 |
65 |
646 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
4 383 |
- |
699 |
2 234 |
120 |
1 329 |
|
Жамбыл облысы |
1 413 |
- |
328 |
717 |
64 |
530 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
2 324 |
- |
336 |
1 127 |
72 |
608 |
|
Қарағанды облысы |
5 601 |
- |
724 |
3 364 |
147 |
1 605 |
|
Қостанай облысы |
3 965 |
- |
359 |
2 386 |
54 |
804 |
|
Қызылорда облысы |
1 180 |
- |
278 |
540 |
50 |
424 |
|
Маңғыстау облысы |
2 374 |
- |
503 |
1 220 |
84 |
372 |
|
Павлодар облысы |
3 712 |
- |
524 |
1 983 |
84 |
815 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
1 847 |
- |
272 |
961 |
42 |
621 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
3 281 |
- |
568 |
1 606 |
80 |
1 104 |
|
Алматы қаласы |
23 475 |
2 |
1 743 |
14 431 |
254 |
2 085 |
|
Астана қаласы |
8 854 |
1 |
942 |
5 076 |
98 |
1 124 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Қыркүйек |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2014 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
5 380,9 |
14 706,7 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
90,6 |
904,2 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 290,3 |
13 802,4 |
|
Visa International |
3 796,8 |
10 715,6 |
|
MasterCard Worldwide |
619,7 |
1 832,7 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
82 466,0 |
565 087,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
966,4 |
27 422,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
81 499,6 |
537 664,7 |
|
Visa International |
52 909,4 |
422 262,5 |
|
MasterCard Worldwide |
7 811,6 |
66 061,3 |
|
2015 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
7 050,1 |
15 565,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
73,3 |
800,7 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
6 976,7 |
14 764,6 |
|
Visa International |
6 037,5 |
11 790,1 |
|
MasterCard Worldwide |
881,2 |
2 670,7 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
91 475,9 |
612 374,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
3 023,1 |
24 704,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
88 452,8 |
587 670,9 |
|
Visa International |
75 536,3 |
483 838,6 |
|
MasterCard Worldwide |
11 757,0 |
94 988,3 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
31,0% |
5,8% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
-19,1% |
-11,4% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
31,9% |
7,0% |
|
Visa International |
59,0% |
10,0% |
|
MasterCard Worldwide |
42,2% |
45,7% |
|
Көлемі |
10,9% |
8,4% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
212,8% |
-9,9% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
8,5% |
9,3% |
|
Visa International |
42,8% |
14,6% |
|
MasterCard Worldwide |
50,5% |
43,8% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
Қыркүйек |
||||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
||||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
5 993,9 |
72 708,8 |
15 359,4 |
602 142,1 |
|
|
Ақмола облысы |
44,1 |
1 223,0 |
462,7 |
15 362,5 |
|
|
Ақтөбе облысы |
164,2 |
2 283,4 |
797,4 |
27 393,9 |
|
|
Алматы облысы |
97,9 |
1 269,8 |
693,6 |
25 018,0 |
|
|
Атырау облысы |
156,3 |
2 605,8 |
747,4 |
31 565,9 |
|
|
Шығыс Қазақстан облысы |
174,6 |
2 646,5 |
1 202,1 |
40 996,9 |
|
|
Жамбыл облысы |
98,8 |
1 355,7 |
655,2 |
22 434,7 |
|
|
Батыс Қазақстан облысы |
103,9 |
3 388,2 |
568,7 |
19 982,5 |
|
|
Қарағанды облысы |
200,8 |
2 677,6 |
1 357,7 |
48 699,6 |
|
|
Қостанай облысы |
445,9 |
1 463,2 |
661,5 |
22 469,5 |
|
|
Қызылорда облысы |
103,3 |
943,1 |
485,9 |
18 657,1 |
|
|
Маңғыстау облысы |
162,8 |
3 206,0 |
685,7 |
34 879,6 |
|
|
Павлодар облысы |
127,7 |
1 869,4 |
743,2 |
25 839,7 |
|
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
57,8 |
689,7 |
408,9 |
12 291,5 |
|
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
154,3 |
3 364,4 |
1 272,6 |
47 085,6 |
|
|
Алматы қаласы |
3 138,9 |
33 141,7 |
2 990,8 |
143 544,5 |
|
|
Астана қаласы |
762,5 |
10 581,2 |
1 626,0 |
65 920,7 |
|
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қыркүйек |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
5 993,9 |
72 708,8 |
15 359,4 |
602 142,1 |
|
POS - терминал |
3 177,5 |
49 021,9 |
650,5 |
92 774,7 |
|
банкомат |
1 324,0 |
14 240,2 |
14 708,9 |
509 367,4 |
|
банк киоскі |
60,0 |
1 121,2 |
- |
- |
|
интернет |
1 432,3 |
8 325,5 |
- |
- |
