Долбар ¹147 01/02/2016
2016 жылғы 1 ақпанындағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 26 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 95,1%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express International және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ; SmartAlemCard – «Казкоммерцбанк» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2016 жылғы 1 ақпанындағы жағдай бойынша банктер 16,6 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 14,3 млн. адам болды (2015 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 3,1% және 4,9% азаю). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 76,6%, кредиттік карточкалардың үлесі – 14,4%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 2,2% және 6,9% сәйкес келеді.
2016 жылғы қаңтарда қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 638,6 млрд. теңге болды (2015 жылғы қаңтар айымен салыстырғанда өсу 15,2%). 2016 жылғы қаңтар айында транзакциялар саны 21,0 млн. транзакция болды және 2015 жылғы қаңтар айымен салыстырғанда 14,0% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының және сомасының өсуі 33,4% (транзакциялардың саны 7,7 млн. транзакция болды) және 40,8% (транзакциялардың көлемі 97,5 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 5,2% (транзакциялардың саны 13,3 млн. транзакция болды) және 11,5% (транзакциялардың көлемі 541,1 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 56,0% және 66,2%) және банкоматтар (тиісінше 13,0% және 12,7%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 95,0% және 83,8%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.02.15 |
01.02.16 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
17 077,1 |
16 553,3 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
1 016,0 |
804,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
16 061,2 |
15 748,7 |
|
Visa International, оның ішінде: |
13 804,0 |
12 669,7 |
|
дебеттік |
10 024,8 |
9 012,1 |
|
кредиттік |
2 946,9 |
2 253,7 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
832,3 |
1 403,8 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
2 166,4 |
2 475,6 |
|
дебеттік |
2 008,4 |
2 275,3 |
|
кредиттік |
86,5 |
108,8 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
71,6 |
91,6 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
15 065,2 |
14 329,3 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
888,1 |
695,6 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
14 177,1 |
13 633,7 |
|
Visa International, оның ішінде: |
12 117,4 |
10 870,1 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 983,5 |
2 321,5 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
6 625,3 |
7 306,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
636,9 |
476,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 988,4 |
6 829,7 |
|
Visa International, оның ішінде: |
4 943,6 |
5 364,4 |
|
дебеттік |
4 140,1 |
3 981,0 |
|
кредиттік |
339,7 |
400,2 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
463,8 |
983,2 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 003,2 |
1 152,0 |
|
дебеттік |
924,5 |
1 045,2 |
|
кредиттік |
34,5 |
56,8 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
44,2 |
50,0 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
63 080 |
81 510 |
|
сауда кәсіпорындарында |
56 635 |
74 084 |
|
банктерде |
6 445 |
7 426 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
168 |
3 |
|
сауда кәсіпорындарында |
60 |
1 |
|
банктерде |
108 |
2 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
9 535 |
9 156 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
8 391 |
7 783 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 144 |
1 373 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
36 014 |
47 084 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
1 493 |
1 143 |
|
Төлем терминалдары саны (бірлік)[1] |
12 777 |
14 320 |
|
2-Кесте |
|||||||
|
Көрсеткіштер |
01.02.16 |
||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге1 |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
12 674,1 |
2 383,8 |
1 495,4 |
14 329,3 |
5 803,8 |
469,3 |
1 033,2 |
|
Ақмола облысы |
379,5 |
3,3 |
18,8 |
366,9 |
198,2 |
1,6 |
12,4 |
|
Ақтөбе облысы |
674,1 |
6,5 |
38,6 |
649,3 |
291,6 |
2,9 |
27,3 |
|
Алматы облысы |
618,7 |
7,5 |
34,1 |
602,5 |
312,8 |
1,8 |
21,4 |
|
Атырау облысы |
573,5 |
7,5 |
27,5 |
544,3 |
264,2 |
3,9 |
17,8 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
1 015,2 |
10,7 |
71,0 |
967,6 |
502,2 |
4,3 |
45,8 |
|
Жамбыл облысы |
525,2 |
2,7 |
15,9 |
499,4 |
293,1 |
1,2 |
10,9 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
453,6 |
5,7 |
15,5 |
420,2 |
205,4 |
2,5 |
8,8 |
|
Қарағанды облысы |
1 056,1 |
12,0 |
78,8 |
1 019,9 |
549,4 |
5,2 |
54,0 |
|
Қостанай облысы |
555,0 |
4,2 |
25,4 |
505,4 |
287,9 |
2,1 |
16,5 |
|
Қызылорда облысы |
428,8 |
2,9 |
25,2 |
410,9 |
208,9 |
1,3 |
19,4 |
|
Маңғыстау облысы |
504,2 |
6,6 |
21,9 |
476,0 |
236,8 |
2,9 |
14,0 |
|
Павлодар облысы |
626,3 |
8,1 |
45,4 |
585,8 |
303,4 |
4,0 |
31,0 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
315,7 |
2,6 |
19,8 |
301,2 |
166,9 |
1,4 |
14,6 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 188,8 |
6,9 |
68,2 |
1 142,3 |
583,6 |
2,2 |
49,9 |
|
Алматы қаласы |
2 729,3 |
2 278,4 |
925,1 |
4 844,1 |
948,2 |
421,2 |
647,7 |
|
Астана қаласы |
1 030,0 |
18,1 |
64,2 |
993,3 |
451,2 |
10,7 |
41,7 |
|
3-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
01.02.16 |
||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
Төлем терминалдары саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
81 510 |
9 156 |
47 084 |
1 143 |
14 320 |
|
Ақмола облысы |
1 930 |
309 |
1 002 |
42 |
468 |
|
Ақтөбе облысы |
2 983 |
483 |
1 373 |
67 |
808 |
|
Алматы облысы |
2 188 |
362 |
1 162 |
46 |
528 |
|
Атырау облысы |
3 171 |
529 |
1 480 |
53 |
667 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
5 044 |
718 |
2 732 |
96 |
1 440 |
|
Жамбыл облысы |
1 541 |
336 |
780 |
48 |
609 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
2 837 |
350 |
1 504 |
59 |
617 |
|
Қарағанды облысы |
6 748 |
733 |
4 169 |
136 |
1 619 |
|
Қостанай облысы |
4 873 |
371 |
3 026 |
48 |
836 |
|
Қызылорда облысы |
1 275 |
283 |
611 |
40 |
435 |
|
Маңғыстау облысы |
2 613 |
509 |
1 387 |
75 |
405 |
|
Павлодар облысы |
4 268 |
541 |
2 368 |
67 |
830 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
2 228 |
281 |
1 177 |
37 |
630 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
3 389 |
589 |
1 707 |
59 |
1 155 |
|
Алматы қаласы |
26 206 |
1 786 |
16 680 |
200 |
2 099 |
|
Астана қаласы |
10 216 |
976 |
5 926 |
70 |
1 174 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Қаңтар |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2015 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
5 744,4 |
12 648,4 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
79,8 |
879,1 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 664,6 |
11 769,3 |
|
Visa International |
4 917,5 |
9 810,2 |
|
MasterCard Worldwide |
691,9 |
1 895,0 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
69 249,3 |
485 107,8 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
1 412,1 |
26 244,3 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
67 837,3 |
458 863,5 |
|
Visa International |
58 573,9 |
388 680,9 |
|
MasterCard Worldwide |
8 158,3 |
67 761,3 |
|
2016 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
7 664,2 |
13 312,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
51,2 |
630,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
7 613,0 |
12 681,6 |
|
Visa International |
6 579,9 |
9 904,3 |
|
MasterCard Worldwide |
963,5 |
2 324,6 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
97 513,4 |
541 061,8 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
3 682,4 |
21 104,4 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
93 831,0 |
519 957,5 |
|
Visa International |
77 466,2 |
419 643,7 |
|
MasterCard Worldwide |
14 938,5 |
86 261,4 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
33,4% |
5,2% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
-35,8% |
-28,3% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
34,4% |
7,8% |
|
Visa International |
33,8% |
1,0% |
|
MasterCard Worldwide |
39,3% |
22,7% |
|
Көлемі |
40,8% |
11,5% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
160,8% |
-19,6% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
38,3% |
13,3% |
|
Visa International |
32,3% |
8,0% |
|
MasterCard Worldwide |
83,1% |
27,3% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
Қаңтар |
||||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
||||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
6 885,7 |
78 845,0 |
13 238,2 |
534 535,4 |
|
|
Ақмола облысы |
45,3 |
828,7 |
407,5 |
13 877,1 |
|
|
Ақтөбе облысы |
199,4 |
2 282,9 |
662,3 |
23 669,8 |
|
|
Алматы облысы |
95,7 |
2 315,5 |
783,9 |
27 463,9 |
|
|
Атырау облысы |
161,2 |
2 782,8 |
620,8 |
26 150,5 |
|
|
Шығыс Қазақстан облысы |
147,5 |
1 844,0 |
1 002,9 |
36 323,5 |
|
|
Жамбыл облысы |
78,3 |
726,7 |
600,3 |
21 403,9 |
|
|
Батыс Қазақстан облысы |
100,0 |
4 731,1 |
459,3 |
17 171,8 |
|
|
Қарағанды облысы |
185,9 |
2 836,6 |
1 116,5 |
41 929,7 |
|
|
Қостанай облысы |
404,5 |
1 564,2 |
635,2 |
23 767,5 |
|
|
Қызылорда облысы |
114,0 |
1 122,1 |
410,5 |
16 085,1 |
|
|
Маңғыстау облысы |
160,7 |
3 242,6 |
621,0 |
32 908,9 |
|
|
Павлодар облысы |
123,6 |
2 079,7 |
683,7 |
25 483,9 |
|
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
62,8 |
671,6 |
353,3 |
11 690,6 |
|
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
135,6 |
2 752,4 |
1 092,2 |
38 905,2 |
|
|
Алматы қаласы |
4 096,9 |
39 180,2 |
2 461,8 |
119 147,6 |
|
|
Астана қаласы |
774,1 |
9 883,8 |
1 327,2 |
58 556,4 |
|
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қаңтар |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
6 885,7 |
78 845,0 |
13 238,2 |
534 535,4 |
|
POS - терминал |
3 865,0 |
52 956,4 |
663,8 |
87 344,4 |
|
банкомат |
983,7 |
11 488,1 |
12 574,4 |
447 191,0 |
|
банк киоскі |
39,3 |
669,5 |
- |
- |
|
интернет |
1 997,7 |
13 730,9 |
- |
- |