Долбар ¹148 01/03/2016
2016 жылғы 1 наурыздағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 26 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 95,2%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express International және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ; SmartAlemCard – «Казкоммерцбанк» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2016 жылғы 1 наурыздағы жағдай бойынша банктер 16,5 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 14,3 млн. адам болды (2015 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 2,2% және 3,8% азаю). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 76,2%, кредиттік карточкалардың үлесі – 13,8%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 2,2% және 7,8% сәйкес келеді.
2016 жылғы ақпанда қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 778,1 млрд. теңге болды (2015 жылғы ақпан айымен салыстырғанда өсу 26,0%). 2016 жылғы ақпан айында транзакциялар саны 25,3 млн. транзакция болды және 2015 жылғы ақпан айымен салыстырғанда 22,7% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының және сомасының өсуі 42,8% (транзакциялардың саны 8,7 млн. транзакция болды) және 57,8% (транзакциялардың көлемі 106,2 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 14,3% (транзакциялардың саны 16,6 млн. транзакция болды) және 22,1% (транзакциялардың көлемі 671,9 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 55,3% және 63,4%) және банкоматтар (тиісінше 14,5% және 14,2%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 95,3% және 82,6%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.03.15 |
01.03.16 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
16 838,2 |
16 471,4 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
1 002,9 |
783,1 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
15 835,4 |
15 688,3 |
|
Visa International, оның ішінде: |
13 564,9 |
12 607,1 |
|
дебеттік |
9 905,5 |
8 906,4 |
|
кредиттік |
2 824,1 |
2 139,4 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
835,3 |
1 561,3 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
2 157,8 |
2 453,3 |
|
дебеттік |
2 003,6 |
2 252,2 |
|
кредиттік |
82,5 |
112,4 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
71,8 |
88,6 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
14 827,1 |
14 263,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
875,9 |
668,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
13 951,3 |
13 595,2 |
|
Visa International, оның ішінде: |
11 859,8 |
10 838,1 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 997,9 |
2 295,6 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
6 609,2 |
7 953,3 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
640,3 |
471,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 968,8 |
7 481,4 |
|
Visa International, оның ішінде: |
4 926,5 |
5 831,8 |
|
дебеттік |
4 098,5 |
4 299,8 |
|
кредиттік |
344,2 |
459,2 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
483,9 |
1 072,8 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
985,1 |
1 289,9 |
|
дебеттік |
906,9 |
1 172,0 |
|
кредиттік |
34,2 |
69,3 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
44,0 |
48,6 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
64 246 |
84 886 |
|
сауда кәсіпорындарында |
57 814 |
77 407 |
|
банктерде |
6 432 |
7 479 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
168 |
4 |
|
сауда кәсіпорындарында |
60 |
1 |
|
банктерде |
108 |
3 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
9 725 |
9 246 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
8 574 |
7 831 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 151 |
1 415 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
36 762 |
50 204 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
1 404 |
1 147 |
|
Төлем терминалдары саны (бірлік)[1] |
12 931 |
14 333 |
|
2-Кесте |
|||||||
|
Көрсеткіштер |
01.03.16 |
||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
12 548,4 |
2 273,1 |
1 650,0 |
14 263,2 |
6 291,0 |
540,8 |
1 121,5 |
|
Ақмола облысы |
377,2 |
3,2 |
20,7 |
366,3 |
216,1 |
1,6 |
13,7 |
|
Ақтөбе облысы |
668,1 |
6,4 |
47,0 |
649,4 |
324,6 |
3,0 |
33,2 |
|
Алматы облысы |
593,9 |
3,7 |
36,4 |
583,2 |
329,8 |
1,5 |
23,0 |
|
Атырау облысы |
553,1 |
7,5 |
29,6 |
526,8 |
285,1 |
3,9 |
19,1 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
999,8 |
10,7 |
78,8 |
960,6 |
534,1 |
4,4 |
50,7 |
|
Жамбыл облысы |
522,2 |
2,7 |
18,5 |
498,9 |
317,6 |
1,3 |
12,7 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
452,8 |
5,7 |
17,5 |
422,4 |
230,3 |
2,7 |
10,3 |
|
Қарағанды облысы |
1 048,4 |
12,0 |
88,6 |
1 018,6 |
587,1 |
5,5 |
60,9 |
|
Қостанай облысы |
549,8 |
4,1 |
28,9 |
506,5 |
309,2 |
2,1 |
18,7 |
|
Қызылорда облысы |
424,6 |
2,9 |
27,4 |
409,3 |
236,3 |
1,3 |
20,9 |
|
Маңғыстау облысы |
500,6 |
6,6 |
23,4 |
475,8 |
257,4 |
3,0 |
15,0 |
|
Павлодар облысы |
613,9 |
8,1 |
50,6 |
582,9 |
323,7 |
4,1 |
32,9 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
314,0 |
2,7 |
22,6 |
301,9 |
180,4 |
1,4 |
16,7 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 183,9 |
6,8 |
72,7 |
1 142,4 |
649,0 |
2,3 |
49,8 |
|
Алматы қаласы |
2 723,1 |
2 171,8 |
1 018,0 |
4 823,4 |
1 021,5 |
491,8 |
699,4 |
|
Астана қаласы |
1 023,1 |
18,2 |
69,4 |
994,8 |
488,7 |
10,9 |
44,1 |
|
3-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
01.03.16 |
||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
Төлем терминалдары саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
84 886 |
9 246 |
50 204 |
1 147 |
14 333 |
|
Ақмола облысы |
1 977 |
317 |
1 084 |
40 |
463 |
|
Ақтөбе облысы |
3 133 |
514 |
1 486 |
67 |
815 |
|
Алматы облысы |
2 266 |
363 |
1 274 |
43 |
525 |
|
Атырау облысы |
3 319 |
538 |
1 588 |
53 |
667 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
5 234 |
717 |
2 950 |
96 |
1 431 |
|
Жамбыл облысы |
1 562 |
340 |
830 |
48 |
609 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
2 967 |
354 |
1 659 |
59 |
617 |
|
Қарағанды облысы |
7 062 |
740 |
4 490 |
136 |
1 589 |
|
Қостанай облысы |
5 111 |
372 |
3 337 |
48 |
830 |
|
Қызылорда облысы |
1 284 |
292 |
650 |
44 |
431 |
|
Маңғыстау облысы |
2 662 |
510 |
1 436 |
75 |
402 |
|
Павлодар облысы |
4 597 |
544 |
2 720 |
71 |
833 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
2 256 |
282 |
1 262 |
37 |
626 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
3 437 |
594 |
1 783 |
60 |
1 148 |
|
Алматы қаласы |
27 308 |
1 791 |
17 462 |
199 |
2 168 |
|
Астана қаласы |
10 711 |
978 |
6 193 |
71 |
1 179 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Ақпан |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2015 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
6 088,3 |
14 541,7 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
92,2 |
926,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
5 996,1 |
13 614,8 |
|
Visa International |
5 171,7 |
11 252,9 |
|
MasterCard Worldwide |
772,7 |
2 272,6 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
67 308,7 |
550 085,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
2 665,2 |
27 827,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
64 643,5 |
522 258,9 |
|
Visa International |
55 908,4 |
440 889,2 |
|
MasterCard Worldwide |
7 777,8 |
78 116,5 |
|
2016 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
8 695,8 |
16 614,5 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
58,7 |
675,8 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
8 637,2 |
15 938,8 |
|
Visa International |
7 365,3 |
12 223,8 |
|
MasterCard Worldwide |
1 193,1 |
3 141,8 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
106 203,1 |
671 912,7 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
4 211,0 |
22 723,7 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
101 992,1 |
649 188,9 |
|
Visa International |
84 556,7 |
521 138,2 |
|
MasterCard Worldwide |
16 067,2 |
110 576,0 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
42,8% |
14,3% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
-36,3% |
-27,1% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
44,0% |
17,1% |
|
Visa International |
42,4% |
8,6% |
|
MasterCard Worldwide |
54,4% |
38,2% |
|
Көлемі |
57,8% |
22,1% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
58,0% |
-18,3% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
57,8% |
24,3% |
|
Visa International |
51,2% |
18,2% |
|
MasterCard Worldwide |
106,6% |
41,6% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
Ақпан |
||||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
||||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
7 718,7 |
88 352,6 |
16 508,3 |
665 707,0 |
|
|
Ақмола облысы |
53,4 |
1 129,5 |
518,0 |
17 923,8 |
|
|
Ақтөбе облысы |
241,6 |
2 467,6 |
874,1 |
29 510,1 |
|
|
Алматы облысы |
109,6 |
1 705,2 |
1 053,0 |
36 315,7 |
|
|
Атырау облысы |
181,3 |
3 566,6 |
807,0 |
33 257,7 |
|
|
Шығыс Қазақстан облысы |
175,6 |
2 626,1 |
1 224,4 |
43 369,8 |
|
|
Жамбыл облысы |
101,6 |
1 090,1 |
751,8 |
26 469,7 |
|
|
Батыс Қазақстан облысы |
118,6 |
4 450,5 |
605,1 |
21 937,1 |
|
|
Қарағанды облысы |
223,5 |
3 275,4 |
1 327,2 |
48 590,3 |
|
|
Қостанай облысы |
476,6 |
1 918,2 |
779,3 |
27 312,8 |
|
|
Қызылорда облысы |
141,9 |
1 202,7 |
530,5 |
21 456,1 |
|
|
Маңғыстау облысы |
189,5 |
3 510,6 |
737,2 |
38 909,2 |
|
|
Павлодар облысы |
144,5 |
2 025,1 |
808,4 |
29 036,2 |
|
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
77,9 |
1 004,9 |
516,1 |
16 196,6 |
|
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
167,2 |
3 210,3 |
1 402,0 |
52 797,4 |
|
|
Алматы қаласы |
4 447,3 |
44 280,1 |
2 934,6 |
155 745,5 |
|
|
Астана қаласы |
868,6 |
10 889,5 |
1 639,7 |
66 879,1 |
|
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Ақпан |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
7 718,7 |
88 352,6 |
16 508,3 |
665 707,0 |
|
POS - терминал |
4 228,3 |
56 994,5 |
776,0 |
116 800,8 |
|
банкомат |
1 251,4 |
13 916,0 |
15 732,4 |
548 906,2 |
|
банк киоскі |
45,7 |
782,1 |
- |
- |
|
интернет |
2 193,2 |
16 660,1 |
- |
- |