Долбар ¹150 01/05/2016
2016 жылғы 1 мамырдағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 26 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 95,7%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express International және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2016 жылғы 1 мамырдағы жағдай бойынша банктер 16,1 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 13,9 млн. адам болды (2015 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 4,5% және 6,1% азаю). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 74,8%, кредиттік карточкалардың үлесі – 14,4%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 2,4% және 8,3% сәйкес келеді.
2016 жылғы cәуірінде қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 807,3 млрд. теңге болды (2015 жылғы cәуір айымен салыстырғанда өсу 15,3%). 2016 жылғы cәуір айында транзакциялар саны 26,1 млн. транзакция болды және 2015 жылғы cәуір айымен салыстырғанда 15,9% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының және сомасының өсуі 36,3% (транзакциялардың саны 9,2 млн. транзакция болды) және 56,0% (транзакциялардың көлемі 121,0 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 7,3% (транзакциялардың саны 17,0 млн. транзакция болды) және 10,3% (транзакциялардың көлемі 686,3 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 56,3% және 63,4%) және банкоматтар (тиісінше 12,9% және 13,8%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 95,2% және 85,2%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.05.15 |
01.05.16 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
16 891,9 |
16 123,4 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
971,6 |
688,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
15 920,2 |
15 434,9 |
|
Visa International, оның ішінде: |
13 520,6 |
12 389,8 |
|
- дебеттік |
9 929,3 |
8 551,1 |
|
- кредиттік |
2 681,3 |
2 186,2 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
909,9 |
1 652,5 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
2 243,0 |
2 358,2 |
|
- дебеттік |
2 094,8 |
2 150,9 |
|
- кредиттік |
76,1 |
121,5 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
72,1 |
85,8 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
14 825,2 |
13 927,8 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
848,6 |
576,2 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
13 976,6 |
13 351,6 |
|
Visa International |
11 767,3 |
10 641,5 |
|
MasterCard Worldwide |
2 080,7 |
2 221,7 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
7 079,9 |
8 086,1 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
632,6 |
415,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
6 447,3 |
7 670,2 |
|
Visa International, оның ішінде: |
5 273,4 |
6 016,2 |
|
- дебеттік |
4 360,9 |
4 384,3 |
|
- кредиттік |
365,8 |
462,2 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
546,6 |
1 169,7 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 082,1 |
1 275,8 |
|
- дебеттік |
1 004,3 |
1 153,1 |
|
- кредиттік |
34,5 |
76,9 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
43,3 |
45,8 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
66 221 |
89 273 |
|
сауда кәсіпорындарында |
59 609 |
81 735 |
|
банктерде |
6 612 |
7 538 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
167 |
4 |
|
сауда кәсіпорындарында |
59 |
1 |
|
банктерде |
108 |
3 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
9 830 |
9 236 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
8 646 |
7 787 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 184 |
1 449 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
37 788 |
53 603 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
1 368 |
1 127 |
|
Төлем терминалдары саны (бірлік)[1] |
13 156 |
14 262 |
|
2-Кесте |
|||||||
|
Көрсеткіштер |
01.05.16 |
||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
12 055,7 |
2 329,3 |
1 738,3 |
13 927,8 |
6 318,7 |
551,9 |
1 215,5 |
|
Ақмола облысы |
367,8 |
3,3 |
24,0 |
360,1 |
216,9 |
1,7 |
15,9 |
|
Ақтөбе облысы |
607,4 |
6,3 |
55,5 |
596,4 |
323,4 |
3,0 |
39,1 |
|
Алматы облысы |
579,5 |
3,6 |
41,1 |
574,9 |
331,4 |
1,5 |
26,3 |
|
Атырау облысы |
534,2 |
7,6 |
32,6 |
513,7 |
288,9 |
4,1 |
21,3 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
959,2 |
10,7 |
91,1 |
930,2 |
537,0 |
4,5 |
58,8 |
|
Жамбыл облысы |
509,9 |
2,6 |
20,7 |
490,1 |
318,0 |
1,3 |
14,2 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
443,9 |
5,6 |
19,6 |
418,2 |
233,9 |
2,7 |
11,5 |
|
Қарағанды облысы |
1 020,7 |
12,0 |
99,8 |
997,6 |
586,5 |
5,7 |
68,0 |
|
Қостанай облысы |
532,0 |
4,1 |
34,8 |
495,5 |
310,3 |
2,2 |
22,9 |
|
Қызылорда облысы |
408,1 |
2,9 |
28,5 |
396,5 |
235,6 |
1,3 |
21,7 |
|
Маңғыстау облысы |
486,5 |
6,4 |
25,1 |
466,5 |
259,2 |
3,1 |
15,9 |
|
Павлодар облысы |
583,5 |
8,0 |
56,6 |
564,2 |
323,6 |
4,1 |
37,2 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
305,6 |
2,7 |
24,8 |
296,1 |
182,3 |
1,4 |
18,1 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 158,4 |
6,9 |
80,3 |
1 125,3 |
652,0 |
2,4 |
54,9 |
|
Алматы қаласы |
2 558,8 |
2 228,6 |
1 023,7 |
4 721,9 |
1 024,7 |
502,0 |
740,4 |
|
Астана қаласы |
1 000,3 |
18,2 |
80,0 |
980,9 |
495,1 |
11,0 |
49,5 |
|
3-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
01.05.16 |
||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
Төлем терминалдары саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
89 273 |
9 236 |
53 603 |
1 127 |
14 262 |
|
Ақмола облысы |
2 027 |
319 |
1 117 |
40 |
456 |
|
Ақтөбе облысы |
3 278 |
484 |
1 569 |
67 |
785 |
|
Алматы облысы |
2 397 |
368 |
1 338 |
45 |
471 |
|
Атырау облысы |
3 455 |
532 |
1 654 |
53 |
658 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
5 478 |
726 |
3 107 |
96 |
1 429 |
|
Жамбыл облысы |
1 587 |
338 |
847 |
48 |
614 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
3 125 |
354 |
1 752 |
59 |
618 |
|
Қарағанды облысы |
7 821 |
740 |
5 054 |
129 |
1 663 |
|
Қостанай облысы |
5 906 |
373 |
4 046 |
49 |
829 |
|
Қызылорда облысы |
1 330 |
292 |
672 |
37 |
422 |
|
Маңғыстау облысы |
2 793 |
508 |
1 492 |
77 |
392 |
|
Павлодар облысы |
5 101 |
546 |
3 163 |
71 |
834 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
2 396 |
283 |
1 335 |
37 |
624 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
3 676 |
601 |
1 858 |
61 |
1 141 |
|
Алматы қаласы |
27 603 |
1 786 |
18 004 |
186 |
2 181 |
|
Астана қаласы |
11 300 |
986 |
6 595 |
72 |
1 145 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Сәуір |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2015 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
6 720,1 |
15 819,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
90,8 |
925,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
6 629,3 |
14 894,9 |
|
Visa International |
5 758,1 |
12 259,3 |
|
MasterCard Worldwide |
811,4 |
2 483,2 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
77 543,5 |
622 441,8 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
2 554,1 |
28 201,8 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
74 989,4 |
594 239,9 |
|
Visa International |
64 302,2 |
498 625,4 |
|
MasterCard Worldwide |
9 641,5 |
90 550,2 |
|
2016 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
9 156,9 |
16 972,8 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
40,7 |
572,2 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
9 116,2 |
16 400,5 |
|
Visa International |
7 786,1 |
12 672,4 |
|
MasterCard Worldwide |
1 245,0 |
3 140,6 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
120 982,8 |
686 321,5 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
4 742,4 |
19 640,7 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
116 240,4 |
666 680,8 |
|
Visa International |
97 044,2 |
535 234,3 |
|
MasterCard Worldwide |
17 794,1 |
114 723,2 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
36,3% |
7,3% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
-55,2% |
-38,1% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
37,5% |
10,1% |
|
Visa International |
35,2% |
3,4% |
|
MasterCard Worldwide |
53,4% |
26,5% |
|
Көлемі |
56,0% |
10,3% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
85,7% |
-30,4% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
55,0% |
12,2% |
|
Visa International |
50,9% |
7,3% |
|
MasterCard Worldwide |
84,6% |
26,7% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Сәуір |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
8 141,7 |
98 487,4 |
16 937,3 |
682 246,4 |
|
Ақмола облысы |
55,8 |
1 979,7 |
505,1 |
17 741,5 |
|
Ақтөбе облысы |
198,6 |
2 709,8 |
856,1 |
29 775,9 |
|
Алматы облысы |
95,9 |
1 616,8 |
737,2 |
29 204,1 |
|
Атырау облысы |
186,0 |
3 488,5 |
796,9 |
33 678,4 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
181,5 |
2 575,5 |
1 303,3 |
47 719,2 |
|
Жамбыл облысы |
82,5 |
1 485,1 |
686,8 |
25 213,1 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
120,9 |
5 445,9 |
619,3 |
22 719,7 |
|
Қарағанды облысы |
240,7 |
3 850,0 |
1 473,8 |
55 115,7 |
|
Қостанай облысы |
465,4 |
2 414,1 |
727,9 |
26 683,3 |
|
Қызылорда облысы |
94,4 |
926,5 |
504,2 |
21 008,6 |
|
Маңғыстау облысы |
185,6 |
3 121,0 |
723,8 |
40 378,9 |
|
Павлодар облысы |
148,2 |
2 335,0 |
795,2 |
29 718,4 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
76,4 |
945,7 |
439,4 |
14 272,3 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
164,1 |
3 986,9 |
1 403,6 |
56 596,0 |
|
Алматы қаласы |
4 817,9 |
47 915,0 |
3 520,3 |
156 296,4 |
|
Астана қаласы |
1 028,0 |
13 691,8 |
1 844,3 |
76 124,9 |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Сәуір |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
8 141,7 |
98 487,4 |
16 937,3 |
682 246,4 |
|
POS - терминал |
4 540,5 |
62 684,6 |
800,6 |
101 409,4 |
|
банкомат |
1 163,6 |
15 128,7 |
16 136,7 |
580 836,9 |
|
банк киоскі |
38,6 |
749,1 |
- |
- |
|
интернет |
2 399,1 |
19 925,0 |
- |
- |
