Долбар ¹155 01/10/2016
2016 жылғы 1 қазанындағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 25 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 97,2%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express International және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2016 жылғы 1 қазанындағы жағдай бойынша банктер 15,4 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 14,0 млн. адам болды (2015 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 8,0% және 3,8% азаю). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 80,6%, кредиттік карточкалардың үлесі – 15,7%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 3,0% және 0,8% сәйкес келеді.
2016 жылғы қыркүйегінде қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 877,5 млрд. теңге болды (2015 жылғы қыркүйек айымен салыстырғанда өсу 24,7%). 2016 жылғы қыркүйек айында транзакциялар саны 27,5 млн. транзакция болды және 2015 жылғы қыркүйек айымен салыстырғанда 21,6% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының және сомасының өсуі 45,4% (транзакциялардың саны 10,3 млн. транзакция болды) және 58,4% (транзакциялардың көлемі 144,9 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 10,8% (транзакциялардың саны 17,2 млн. транзакция болды) және 19,6% (транзакциялардың көлемі 732,6 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 55,6% және 60,9%) және интернеттар (тиісінше 33,6% және 25,4%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 94,7% және 84,4%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.10.15 |
01.10.16 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
16 740,9 |
15 395,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
895,4 |
435,3 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
15 845,5 |
14 960,6 |
|
Visa International, оның ішінде: |
13 040,0 |
11 172,0 |
|
- дебеттік |
9 640,6 |
8 452,3 |
|
- кредиттік |
2 540,5 |
2 214,3 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
858,9 |
505,4 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
2 429,3 |
2 745,0 |
|
- дебеттік |
2 271,9 |
2 505,0 |
|
- кредиттік |
65,9 |
170,2 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
91,5 |
69,8 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
14 606,2 |
14 046,4 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
777,2 |
368,6 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
13 829,0 |
13 677,8 |
|
Visa International |
11 304,4 |
10 358,1 |
|
MasterCard Worldwide |
2 257,6 |
2 565,8 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
7 106,2 |
7 870,1 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
557,6 |
263,5 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
6 548,6 |
7 606,6 |
|
Visa International, оның ішінде: |
5 195,7 |
5 628,1 |
|
- дебеттік |
4 187,1 |
4 365,2 |
|
- кредиттік |
364,0 |
941,4 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
644,5 |
321,4 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 162,9 |
1 409,5 |
|
- дебеттік |
1 073,5 |
1 275,4 |
|
- кредиттік |
36,8 |
102,2 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
52,6 |
31,8 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
71 479 |
101 931 |
|
сауда кәсіпорындарында |
63 696 |
94 119 |
|
банктерде |
7 783 |
7 812 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
3 |
4 |
|
сауда кәсіпорындарында |
1 |
1 |
|
банктерде |
2 |
3 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
8 925 |
9 428 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
7 743 |
7 933 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 182 |
1 495 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
39 857 |
61 926 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
1 451 |
1 361 |
|
Төлем терминалдары саны (бірлік)[1] |
13 721 |
14 395 |
|
2-Кесте |
|||||||
|
Көрсеткіштер |
01.10.16 |
||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
12 408,2 |
2 412,5 |
575,2 |
14 046,4 |
6 458,0 |
1 058,8 |
353,3 |
|
Ақмола облысы |
383,4 |
3,9 |
21,3 |
380,7 |
219,3 |
2,0 |
15,2 |
|
Ақтөбе облысы |
620,7 |
7,1 |
26,2 |
605,9 |
325,5 |
3,2 |
18,6 |
|
Алматы облысы |
616,4 |
4,3 |
32,6 |
610,3 |
339,2 |
1,8 |
19,8 |
|
Атырау облысы |
550,1 |
8,6 |
24,7 |
534,1 |
297,1 |
4,6 |
15,3 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
954,6 |
10,3 |
52,4 |
939,9 |
542,5 |
4,8 |
30,8 |
|
Жамбыл облысы |
529,9 |
3,0 |
9,7 |
505,6 |
323,9 |
1,6 |
5,6 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
471,8 |
6,3 |
11,6 |
446,1 |
242,4 |
3,0 |
4,9 |
|
Қарағанды облысы |
1 035,1 |
14,4 |
48,4 |
993,7 |
591,1 |
6,6 |
29,9 |
|
Қостанай облысы |
558,9 |
4,4 |
19,5 |
514,2 |
312,5 |
2,3 |
11,7 |
|
Қызылорда облысы |
422,3 |
3,4 |
27,5 |
412,5 |
238,3 |
1,5 |
20,5 |
|
Маңғыстау облысы |
494,8 |
7,2 |
22,9 |
478,9 |
266,6 |
3,6 |
14,2 |
|
Павлодар облысы |
607,9 |
7,8 |
27,7 |
581,6 |
330,1 |
4,2 |
15,3 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
319,8 |
3,1 |
13,6 |
307,4 |
185,2 |
1,6 |
10,3 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 193,4 |
7,3 |
65,4 |
1 166,6 |
659,9 |
2,9 |
39,0 |
|
Алматы қаласы |
2 605,5 |
2 302,4 |
123,4 |
4 552,3 |
1 077,1 |
1 003,2 |
77,2 |
|
Астана қаласы |
1 043,6 |
19,2 |
48,3 |
1 016,8 |
507,1 |
12,0 |
25,2 |
|
3-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
01.10.16 |
||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
Төлем терминалдары саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
101 931 |
9 428 |
61 926 |
1 361 |
14 395 |
|
Ақмола облысы |
2 268 |
323 |
1 256 |
46 |
450 |
|
Ақтөбе облысы |
3 845 |
492 |
1 940 |
106 |
774 |
|
Алматы облысы |
2 514 |
381 |
1 422 |
39 |
463 |
|
Атырау облысы |
3 816 |
544 |
1 860 |
66 |
658 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
6 067 |
743 |
3 319 |
114 |
1 421 |
|
Жамбыл облысы |
1 794 |
344 |
955 |
65 |
630 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
3 352 |
360 |
1 892 |
71 |
619 |
|
Қарағанды облысы |
8 614 |
749 |
5 549 |
110 |
1 679 |
|
Қостанай облысы |
7 751 |
378 |
5 586 |
58 |
825 |
|
Қызылорда облысы |
1 484 |
303 |
738 |
57 |
417 |
|
Маңғыстау облысы |
3 081 |
532 |
1 622 |
82 |
395 |
|
Павлодар облысы |
5 884 |
549 |
3 731 |
65 |
838 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
2 658 |
288 |
1 427 |
40 |
617 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
3 954 |
629 |
1 982 |
64 |
1 141 |
|
Алматы қаласы |
29 557 |
1 803 |
18 778 |
224 |
2 244 |
|
Астана қаласы |
15 292 |
1 010 |
9 869 |
154 |
1 224 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Қыркүйек |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2015 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
7 050,1 |
15 565,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
73,3 |
800,7 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
6 976,7 |
14 764,6 |
|
Visa International |
6 037,5 |
11 790,1 |
|
MasterCard Worldwide |
881,2 |
2 670,7 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
91 475,9 |
612 374,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
3 023,1 |
24 704,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
88 452,8 |
587 670,9 |
|
Visa International |
75 536,3 |
483 838,6 |
|
MasterCard Worldwide |
11 757,0 |
94 988,3 |
|
2016 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
10 250,4 |
17 245,6 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
18,7 |
311,6 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
10 231,6 |
16 934,1 |
|
Visa International |
8 439,3 |
12 575,1 |
|
MasterCard Worldwide |
1 680,7 |
3 479,7 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
144 894,7 |
732 558,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
6 245,2 |
11 243,8 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
138 649,5 |
721 315,2 |
|
Visa International |
113 594,1 |
556 530,3 |
|
MasterCard Worldwide |
23 404,6 |
136 246,6 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
45,4% |
10,8% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
-74,5% |
-61,1% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
46,7% |
14,7% |
|
Visa International |
39,8% |
6,7% |
|
MasterCard Worldwide |
90,7% |
30,3% |
|
Көлемі |
58,4% |
19,6% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
106,6% |
-54,5% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
56,7% |
22,7% |
|
Visa International |
50,4% |
15,0% |
|
MasterCard Worldwide |
99,1% |
43,4% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қыркүйек |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
8 804,0 |
115 620,6 |
17 092,9 |
723 524,0 |
|
Ақмола облысы |
60,4 |
1 652,2 |
503,3 |
18 636,0 |
|
Ақтөбе облысы |
215,9 |
5 378,9 |
853,6 |
31 770,1 |
|
Алматы облысы |
83,6 |
2 027,7 |
757,5 |
31 248,0 |
|
Атырау облысы |
212,5 |
4 729,2 |
839,4 |
38 551,4 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
182,8 |
2 860,3 |
1 289,7 |
48 994,5 |
|
Жамбыл облысы |
77,7 |
1 352,0 |
699,6 |
27 021,4 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
135,7 |
3 924,0 |
627,7 |
25 051,6 |
|
Қарағанды облысы |
257,7 |
4 112,6 |
1 438,2 |
57 209,9 |
|
Қостанай облысы |
536,7 |
2 636,0 |
721,8 |
28 498,7 |
|
Қызылорда облысы |
85,4 |
854,0 |
523,6 |
21 851,2 |
|
Маңғыстау облысы |
192,6 |
3 294,0 |
720,9 |
38 308,9 |
|
Павлодар облысы |
160,2 |
4 252,2 |
799,4 |
31 498,8 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
84,2 |
1 406,2 |
438,2 |
15 117,2 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
160,7 |
5 645,1 |
1 413,8 |
60 512,5 |
|
Алматы қаласы |
5 208,6 |
55 538,4 |
3 630,1 |
167 119,8 |
|
Астана қаласы |
1 149,4 |
15 958,1 |
1 836,1 |
82 134,1 |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қыркүйек |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
8 804,0 |
115 620,6 |
17 092,9 |
723 524,0 |
|
POS - терминал |
4 902,9 |
70 952,1 |
866,8 |
109 929,6 |
|
банкомат |
1 012,2 |
15 922,7 |
16 226,2 |
613 594,4 |
|
банк киоскі |
26,5 |
663,9 |
- |
- |
|
интернет |
2 860,9 |
28 074,9 |
- |
- |
|
төлем терминал |
1,4 |
7,1 |
- |
- |
