Долбар ¹156 01/11/2016
2016 жылғы 1 қарашадағы жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды іс жүзінде 25 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарады және таратады (олардың үлесі – 97,8%): VISA International, MasterCard Worldwide, American Express International және UnionPay International. Бұдан басқа Қазақстан банктері жергілікті жүйелердің төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ және Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ.
2016 жылғы 1 қарашадағы жағдай бойынша банктер 15,5 млн. төлем карточкаларын шығарды, ал бұл карточкаларды ұстаушылар саны – 14,1 млн. адам болды (2015 жылғы осындай күнгі жағдаймен салыстырғанда – тиісінше 7,1% және 3,1% азаю). Ең қолайлы таралған карточкалар дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 80,8%, кредиттік карточкалардың үлесі – 15,4%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалардың және алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне тиісінше 3,0% және 0,8% сәйкес келеді.
2016 жылғы қазанында қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана отырып жасалған транзакциялардың көлемі 904,8 млрд. теңге болды (2015 жылғы қазан айымен салыстырғанда өсу 27,4%). 2016 жылғы қазан айында транзакциялар саны 29,0 млн. транзакция болды және 2015 жылғы қазан айымен салыстырғанда 24,2% ұлғайды. Бұл ретте қолма-қол жасалмайтын төлемдер санының және сомасының өсуі 47,7% (транзакциялардың саны 11,0 млн. транзакция болды) және 58,2% (транзакциялардың көлемі 148,7 млрд. теңге болды), ал қолма-қол ақшаны алу бойынша операциялардікі тиісінше 13,1% (транзакциялардың саны 17,9 млн. транзакция болды) және 22,7% (транзакциялардың көлемі 756,1 млрд. теңге) болды.
Қолма-қол жасалмайтын төлемдердің негізгі үлесі POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын төлемдердің жалпы санынан және көлемінен 56,0% және 59,3%) және интернеттар (тиісінше 34,1% және 26,8%) арқылы жасалды. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жасалды (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы санынан және көлемінен 94,9% және 85,3%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 - 6 Кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.11.15 |
01.11.16 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
16 666,2 |
15 491,1 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
1 081,8 |
344,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
15 791,5 |
15 147,0 |
|
Visa International, оның ішінде: |
12 693,5 |
11 153,8 |
|
- дебеттік |
9 521,4 |
8 465,4 |
|
- кредиттік |
2 465,7 |
2 164,7 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
706,5 |
523,7 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
2 437,7 |
2 858,1 |
|
- дебеттік |
2 275,6 |
2 599,6 |
|
- кредиттік |
70,4 |
190,5 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
91,8 |
67,9 |
|
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам), оның ішінде: |
14 546,6 |
14 100,5 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
847,2 |
291,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
13 789,1 |
13 809,5 |
|
Visa International |
11 111,1 |
10 308,9 |
|
MasterCard Worldwide |
2 275,5 |
2 656,1 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
7 332,5 |
8 080,0 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
697,1 |
213,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
6 795,2 |
7 866,1 |
|
Visa International, оның ішінде: |
5 194,4 |
5 731,5 |
|
- дебеттік |
4 303,7 |
4 450,9 |
|
- кредиттік |
359,5 |
950,0 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
531,2 |
330,6 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
1 219,3 |
1 484,9 |
|
- дебеттік |
1 130,1 |
1 340,0 |
|
- кредиттік |
37,7 |
115,3 |
|
- кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
51,6 |
29,6 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
72 066 |
103 907 |
|
сауда кәсіпорындарында |
64 888 |
96 002 |
|
банктерде |
7 178 |
7 905 |
|
Импринтерлер саны (дана), оның ішінде: |
3 |
4 |
|
сауда кәсіпорындарында |
1 |
1 |
|
банктерде |
2 |
3 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
8 945 |
9 483 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
7 745 |
7 970 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
1 200 |
1 513 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
40 467 |
63 348 |
|
Банк киоскілерінің саны (бірлік) |
1 420 |
1 443 |
|
Төлем терминалдары саны (бірлік)[1] |
13 857 |
14 433 |
|
2-Кесте |
|||||||
|
Көрсеткіштер |
01.11.16 |
||||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Карточка ұстаушыларының саны (мың адам) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге |
||
|
Барлығы, оның ішінде |
12 513,3 |
2 386,0 |
591,7 |
14 100,5 |
6 637,9 |
1 081,9 |
360,2 |
|
Ақмола облысы |
387,8 |
4,3 |
21,4 |
383,9 |
226,1 |
2,1 |
14,8 |
|
Ақтөбе облысы |
627,6 |
7,8 |
26,5 |
611,4 |
335,7 |
3,6 |
18,3 |
|
Алматы облысы |
625,7 |
4,7 |
33,3 |
617,8 |
350,3 |
1,9 |
20,1 |
|
Атырау облысы |
555,5 |
9,1 |
25,4 |
540,2 |
303,7 |
4,9 |
15,5 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
954,5 |
10,7 |
54,5 |
944,3 |
551,7 |
5,1 |
31,5 |
|
Жамбыл облысы |
532,1 |
3,4 |
10,4 |
512,2 |
333,6 |
1,7 |
5,9 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
476,9 |
6,7 |
12,1 |
453,0 |
250,4 |
3,3 |
4,9 |
|
Қарағанды облысы |
1 038,0 |
15,6 |
49,5 |
1 001,4 |
606,4 |
7,3 |
29,5 |
|
Қостанай облысы |
557,7 |
4,9 |
20,4 |
519,1 |
320,5 |
2,4 |
12,1 |
|
Қызылорда облысы |
426,0 |
3,6 |
28,2 |
417,6 |
248,3 |
1,6 |
20,8 |
|
Маңғыстау облысы |
499,6 |
7,9 |
23,7 |
483,9 |
272,1 |
3,9 |
14,8 |
|
Павлодар облысы |
609,5 |
8,1 |
28,2 |
585,3 |
341,1 |
4,3 |
14,7 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
321,9 |
3,3 |
14,1 |
310,0 |
191,8 |
1,7 |
10,7 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
1 224,0 |
7,9 |
67,1 |
1 178,7 |
676,9 |
3,2 |
40,8 |
|
Алматы қаласы |
2 625,4 |
2 268,0 |
127,3 |
4 518,5 |
1 105,5 |
1 022,4 |
79,3 |
|
Астана қаласы |
1 051,1 |
20,2 |
49,7 |
1 023,2 |
523,8 |
12,5 |
26,3 |
|
3-Кесте |
|||||
|
Көрсеткіштер |
01.11.16 |
||||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Сауда кәсіпорын-дарының саны (бірлік) |
Банк киоскілерінің саны (дана) |
Төлем терминалдары саны (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
103 907 |
9 483 |
63 348 |
1 443 |
14 433 |
|
Ақмола облысы |
2 325 |
326 |
1 285 |
46 |
443 |
|
Ақтөбе облысы |
3 893 |
495 |
1 961 |
109 |
768 |
|
Алматы облысы |
2 535 |
385 |
1 429 |
49 |
467 |
|
Атырау облысы |
3 842 |
545 |
1 875 |
81 |
672 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
6 124 |
747 |
3 333 |
130 |
1 420 |
|
Жамбыл облысы |
1 822 |
346 |
977 |
62 |
653 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
3 440 |
364 |
1 918 |
76 |
625 |
|
Қарағанды облысы |
8 840 |
752 |
5 629 |
117 |
1 671 |
|
Қостанай облысы |
7 983 |
378 |
5 769 |
58 |
827 |
|
Қызылорда облысы |
1 507 |
302 |
750 |
57 |
418 |
|
Маңғыстау облысы |
3 132 |
535 |
1 651 |
81 |
382 |
|
Павлодар облысы |
5 919 |
549 |
3 759 |
73 |
835 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
2 700 |
287 |
1 454 |
38 |
617 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
4 019 |
637 |
2 006 |
85 |
1 131 |
|
Алматы қаласы |
29 323 |
1 820 |
18 743 |
226 |
2 280 |
|
Астана қаласы |
16 503 |
1 015 |
10 809 |
155 |
1 224 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Қазан |
|
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
|
|
2015 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
7 456,9 |
15 861,8 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
67,6 |
740,6 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
7 389,3 |
15 121,2 |
|
Visa International |
6 405,5 |
11 970,8 |
|
MasterCard Worldwide |
918,0 |
2 815,9 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
93 960,8 |
616 280,6 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
2 770,3 |
23 287,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
91 190,5 |
592 992,7 |
|
Visa International |
77 959,5 |
483 904,4 |
|
MasterCard Worldwide |
11 894,0 |
99 430,0 |
|
2016 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
11 016,7 |
17 940,1 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
14,6 |
236,4 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
11 002,0 |
17 703,7 |
|
Visa International |
8 983,6 |
12 935,5 |
|
MasterCard Worldwide |
1 893,9 |
3 754,0 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
148 680,6 |
756 110,9 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
4 566,8 |
8 890,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
144 113,7 |
747 220,9 |
|
Visa International |
116 092,1 |
569 605,4 |
|
MasterCard Worldwide |
26 338,7 |
145 195,6 |
|
Өзгерісі (%) |
||
|
Саны |
47,7% |
13,1% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
-78,4% |
-68,1% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
48,9% |
17,1% |
|
Visa International |
40,2% |
8,1% |
|
MasterCard Worldwide |
106,3% |
33,3% |
|
Көлемі |
58,2% |
22,7% |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
64,8% |
-61,8% |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
58,0% |
26,0% |
|
Visa International |
48,9% |
17,7% |
|
MasterCard Worldwide |
121,4% |
46,0% |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қазан |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
9 525,6 |
123 787,0 |
17 883,7 |
751 382,3 |
|
Ақмола облысы |
61,2 |
1 444,3 |
527,4 |
19 527,7 |
|
Ақтөбе облысы |
234,8 |
4 542,5 |
907,5 |
33 086,0 |
|
Алматы облысы |
82,2 |
1 911,3 |
783,0 |
32 805,4 |
|
Атырау облысы |
226,5 |
5 139,3 |
839,5 |
36 552,1 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
191,7 |
2 856,0 |
1 341,0 |
51 059,0 |
|
Жамбыл облысы |
79,0 |
1 405,1 |
723,5 |
28 009,4 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
144,8 |
4 096,6 |
641,7 |
24 182,2 |
|
Қарағанды облысы |
282,3 |
4 582,5 |
1 489,6 |
58 894,4 |
|
Қостанай облысы |
554,3 |
2 980,0 |
745,2 |
29 109,4 |
|
Қызылорда облысы |
83,9 |
1 062,6 |
541,1 |
22 866,6 |
|
Маңғыстау облысы |
201,7 |
3 254,3 |
748,7 |
40 363,5 |
|
Павлодар облысы |
171,1 |
4 321,8 |
835,8 |
32 539,0 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
89,8 |
1 243,7 |
456,6 |
15 592,7 |
|
Оңтүстік Қазақстан облысы |
167,3 |
7 240,2 |
1 470,9 |
63 010,3 |
|
Алматы қаласы |
5 711,4 |
60 472,2 |
3 867,8 |
176 173,9 |
|
Астана қаласы |
1 243,7 |
17 234,5 |
1 964,4 |
87 610,7 |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының орта тілігінде өткізілген операциялар
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қазан |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз төлемдер |
Қолма-қол ақша алуға байланысты операциялар |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
8 804,0 |
115 620,6 |
17 092,9 |
723 524,0 |
|
POS - терминал |
5 370,4 |
75 798,6 |
898,8 |
111 167,3 |
|
банкомат |
1 000,1 |
16 129,6 |
16 984,9 |
640 215,0 |
|
банк киоскі |
29,8 |
881,7 |
- |
- |
|
интернет |
3 125,4 |
30 977,1 |
- |
- |
