2021 жылғы 1 шілде жағдай бойынша төлем карточкаларын шығаруды 21 банк және «Қазпочта» АҚ жүзеге асырады. Аталған ұйымдар келесі халықаралық жүйелердің төлем карточкаларын шығарып, таратумен айналысады: VISA International, MasterCard Worldwide, UnionPay International, American Express International және Diners Club International. Бұдан басқа келесі Қазақстан банктері жергілікті жүйелері төлем карточкаларын шығарады: Altyn Card – «Қазақстан Халық Банкі» АҚ, Ситибанк Қазақстан жергілікті карточкасы - «Ситибанк Қазақстан» АҚ және Kaspi.kz төлем карталары жүйесі - «Kaspi Bank» АҚ
2021 жылғы 1 шілде жағдай бойынша банктердің айналымдағы карточкаларының саны 54,0 млн. жетті. Кеңінен таралған карточкалар түрі дебеттік карточкалар болып табылады, олардың үлесі 71,3%, екінші орындағы кредиттік карточкалардың үлесі – 25,8%. Кредиттік лимиті бар дебеттік карточкалар мен алдын ала ақысы төленген карточкалардың үлесіне сәйкесінше 2,8% тиеді.
2021 жылдың қаңтар-маусымда қазақстандық эмитенттердің төлем карточкаларын пайдалана жүргізілген транзакциялардың көлемі 39,6 трлн. теңгеге жетіп, транзакциялар саны 2726,4 млн. бірлікті құрады.
Оның ішінде қолма-қол жасалмайтын транзакциялар саны 2,5 есе, ал (транзакциялардың саны 2589,3 млн. және көлемі 2,3 есе өсіп 29,8 трлн. тенге құрады. Төлем карточкаларын ұстаушылардың қолма-қол ақшаны алу операцияларының саны 137,1 млн. бірлікті, көлемі 9 816,3 млрд. теңгені құрады. 2020 жылдың осындай уақыт аралығымен салыстырғанда ақша шешу операцияларының саны 8,6%-ға түсіп, көлемі 30,6%-ға артты.
Қазақстан аумағында қолма-қол ақшасыз операциялардың негізгі үлесі интернет/мобильді банкинг (қолма-қол жасалмайтын операциялардың жалпы саны, көлемінен сәйкесінше 67,2% және 83,1%) және POS-терминалдар (қолма-қол жасалмайтын операциялардың жалпы саны, көлемінен сәйкесінше 32,7% және 16,4%) арқылы жүргізілді. Қолма-қол ақшаны беру операциялары негізінен банкоматтар арқылы жүзеге асырылған (қолма-қол ақшаны беру бойынша операциялардың жалпы саны мен көлемінен сәйкесінше 98,7% және 87,8%).
Қазақстандағы төлем карточкалары нарығының дамуы туралы толығырақ мәліметтер 1 – 7 кестелерде келтірілген.
|
1-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
01.07.2020 |
01.07.2021 |
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік), оның ішінде: |
40 194,9 |
54 041,2 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
8 741,6 |
18 238,9 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
31 453,2 |
35 802,3 |
|
Visa International, оның ішінде: |
18 884,4 |
25 894,2 |
|
дебеттік |
12 738,9 |
19 598,2 |
|
кредиттік |
4 789,0 |
4 761,9 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
1 356,6 |
1 534,1 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
10 765,6 |
8 211,0 |
|
дебеттік |
10 377,6 |
8 137,6 |
|
кредиттік |
254,2 |
34,9 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
133,8 |
38,5 |
|
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік), оның ішінде: |
21 556,0 |
26 061,5 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
6 457,5 |
11 571,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
15 098,5 |
14 490,6 |
|
Visa International, оның ішінде: |
7 423,0 |
9 186,8 |
|
дебеттік |
5 883,6 |
8 491,5 |
|
кредиттік |
964,3 |
352,2 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
575,1 |
343,0 |
|
MasterCard Worldwide, оның ішінде: |
6 886,1 |
4 526,8 |
|
дебеттік |
6 760,6 |
4 506,7 |
|
кредиттік |
80,6 |
18,7 |
|
кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген |
45,0 |
1,4 |
|
Тоқсандық көрсеткіштер |
01.07.2020 |
01.07.2021 |
|
POS – терминалдар саны (дана), оның ішінде: |
190 639 |
356 258 |
|
сауда кәсіпорындарында |
181 893 |
347 660 |
|
банктерде |
8 746 |
8 598 |
|
Банкоматтар саны (дана), оның ішінде: |
12 108 |
12 771 |
|
қолма-қол ақшаны беру функциясымен |
7 197 |
6 864 |
|
қолма-қол ақшаны беру және қабылдау функциясымен |
4 911 |
5 907 |
|
Сауда кәсіпорындарының саны (бірлік) |
101 456 |
210 760 |
|
Банктердің онлайн сервистерін қолданушылар саны (мың бірлік)[1] |
25 262 |
32 322 |
|
2-Кесте |
||||||
|
Көрсеткіштер |
01.07.2021 |
|||||
|
Айналымдағы карточкалар саны (мың бірлік) |
Қолданылған карточкалардың саны (мың бірлік) |
|||||
|
дебеттік |
кредиттік |
өзге[2] |
дебеттік |
кредиттік |
өзге1 |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
38 553 |
13 950 |
1 538 |
22 274 |
3 280 |
345 |
|
Ақмола облысы |
957 |
289 |
69 |
522 |
52 |
14 |
|
Ақтөбе облысы |
1 592 |
637 |
87 |
889 |
144 |
16 |
|
Алматы облысы |
1 895 |
452 |
113 |
992 |
99 |
16 |
|
Атырау облысы |
1 539 |
497 |
69 |
819 |
100 |
14 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
2 248 |
782 |
135 |
1 226 |
137 |
27 |
|
Жамбыл облысы |
1 550 |
502 |
91 |
839 |
94 |
11 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
1 156 |
425 |
60 |
659 |
81 |
11 |
|
Қарағанды облысы |
2 651 |
867 |
188 |
1 479 |
172 |
72 |
|
Қостанай облысы |
1 313 |
432 |
65 |
806 |
74 |
14 |
|
Қызылорда облысы |
1 244 |
427 |
79 |
636 |
91 |
18 |
|
Маңғыстау облысы |
1 478 |
488 |
59 |
765 |
109 |
12 |
|
Павлодар облысы |
1 351 |
487 |
78 |
791 |
91 |
15 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
690 |
214 |
37 |
390 |
33 |
9 |
|
Түркістан облысы |
1 567 |
1 022 |
89 |
779 |
28 |
9 |
|
Шымкент қаласы |
2 342 |
1 271 |
58 |
1 253 |
267 |
14 |
|
Алматы қаласы |
11 620 |
4 030 |
150 |
7 466 |
1 437 |
49 |
|
Нұр-султан қаласы |
3 415 |
1 148 |
89 |
1 962 |
272 |
24 |
|
3-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
01.07.2021 |
|||
|
POS – терминалдар саны (дана) |
Банкоматтар саны (дана) |
Кәсіпкерлердің саны[3] (бірлік) |
Сауда нүктелерінің саны[4] (дана) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
356 258 |
12 771 |
210 760 |
275 080 |
|
Ақмола облысы |
8 782 |
414 |
5 765 |
7 167 |
|
Ақтөбе облысы |
16 608 |
606 |
9 742 |
12 994 |
|
Алматы облысы |
7 856 |
522 |
10 846 |
6 106 |
|
Атырау облысы |
11 580 |
665 |
7 130 |
9 073 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
19 843 |
950 |
11 206 |
15 422 |
|
Жамбыл облысы |
8 457 |
505 |
5 005 |
6 285 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
11 865 |
453 |
6 347 |
8 844 |
|
Қарағанды облысы |
29 632 |
1 031 |
16 584 |
22 417 |
|
Қостанай облысы |
17 700 |
486 |
10 724 |
14 577 |
|
Қызылорда облысы |
6 458 |
423 |
4 503 |
5 137 |
|
Маңғыстау облысы |
13 613 |
620 |
7 767 |
10 622 |
|
Павлодар облысы |
17 312 |
599 |
9 829 |
13 894 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
7 197 |
358 |
3 454 |
5 486 |
|
Түркістан облысы мен Шымкент қаласы |
23 980 |
1 116 |
15 714 |
19 061 |
|
Алматы қаласы |
96 583 |
2 516 |
51 361 |
72 583 |
|
Нұр-султан қаласы |
58 792 |
1 507 |
34 783 |
45 412 |
Қазақстандық эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының Қазақстан Республикасы аумағында және одан тыс жерлерде қолданылуы
|
4-Кесте |
||
|
Көрсеткіштер |
Қаңтар-Маусым |
|
|
Қолма-қол ақшасыз операциялар |
Қолма-қол ақша алу операциялары |
|
|
2020 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
1 042 549,3 |
149 921,3 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
645 392,5 |
3 838,2 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
397 156,7 |
146 083,1 |
|
Visa International |
124 377,5 |
61 965,5 |
|
MasterCard Worldwide |
270 498,0 |
77 575,1 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
12 756 962,7 |
7 514 307,4 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
8 790 004,3 |
121 699,8 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
3 966 958,4 |
7 392 607,6 |
|
Visa International |
1 954 356,2 |
3 786 087,9 |
|
MasterCard Worldwide |
1 983 859,8 |
3 280 788,3 |
|
2021 жыл |
||
|
Саны (мың транз.), оның ішінде |
2 626 794,0 |
137 088,6 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
2 069 740,9 |
8 542,4 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
557 053,1 |
128 546,2 |
|
Visa International |
318 686,2 |
76 661,1 |
|
MasterCard Worldwide |
233 902,2 |
46 171,6 |
|
Көлемі (млн. теңге), оның ішінде |
29 945 897,2 |
9 816 362,3 |
|
жергілікті жүйе карточкалары |
23 170 667,3 |
453 830,0 |
|
халықаралық жүйе карточкалары, оның ішінде: |
6 775 229,8 |
9 362 532,3 |
|
Visa International |
4 445 040,2 |
5 682 888,7 |
|
MasterCard Worldwide |
2 263 529,4 |
3 347 791,2 |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттердің шығарған төлем карточкаларының аймақтар бойынша қолданылуы
|
5-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қаңтар- Маусым 2021 жыл |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз операциялар |
Қолма-қол ақша алу операциялары |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Саны (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Саны (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде |
2 601 570,9 |
29 566 520,3 |
139 499,6 |
9 670 042,4 |
|
Ақмола облысы |
37 477,6 |
371 899,7 |
4 599,4 |
244 143,4 |
|
Ақтөбе облысы |
103 461,5 |
980 007,0 |
6 670,9 |
388 291,2 |
|
Алматы облысы |
85 057,2 |
932 844,2 |
9 779,2 |
563 368,9 |
|
Атырау облысы |
95 755,5 |
1 151 150,2 |
5 296,1 |
399 744,4 |
|
Шығыс Қазақстан облысы |
84 905,6 |
855 856,4 |
11 341,3 |
613 189,1 |
|
Жамбыл облысы |
82 123,1 |
826 825,7 |
6 916,1 |
400 299,1 |
|
Батыс Қазақстан облысы |
58 180,4 |
628 505,8 |
5 302,8 |
286 151,5 |
|
Қарағанды облысы |
138 332,6 |
1 449 227,0 |
11 921,1 |
692 760,3 |
|
Қостанай облысы |
61 796,0 |
557 612,5 |
6 142,4 |
340 609,1 |
|
Қызылорда облысы |
63 784,3 |
651 044,5 |
5 020,2 |
293 323,8 |
|
Маңғыстау облысы |
95 183,8 |
1 262 102,9 |
5 582,3 |
601 688,9 |
|
Павлодар облысы |
65 435,2 |
612 865,5 |
6 893,3 |
363 523,0 |
|
Солтүстік Қазақстан облысы |
22 332,6 |
226 825,1 |
3 844,1 |
191 255,4 |
|
Түркістан облысы мен Шымкент қаласы |
62 096,3 |
744 155,6 |
6 772,0 |
438 501,5 |
|
Алматы қаласы |
1 036 826,9 |
12 656 010,3 |
22 755,0 |
2 101 122,7 |
|
Нұр-султан қаласы |
336 714,0 |
3 628 782,1 |
11 671,7 |
1 064 832,7 |
|
Шымкент қаласы |
172 108,4 |
2 030 805,7 |
8 991,8 |
687 237,5 |
Қазақстан Республикасы аумағында қазақстандық және шетелдік эмитенттер шығарған төлем карточкаларымен операция өткізу ортасы бойынша
|
6-Кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қаңтар- Маусым 2021 жыл |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз операциялар |
Қолма-қол ақша алу операциялары |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
Барлығы, оның ішінде: |
2 601 570,9 |
29 566 520,3 |
139 499,6 |
9 670 042,4 |
|
POS - терминал |
896 631,1 |
5 058 422,7 |
1 839,9 |
1 202 750,2 |
|
банкомат |
893,5 |
58 609,8 |
137 659,6 |
8 467 292,3 |
|
интернет пен ұялы телефон |
1 704 043,9 |
24 449 201,9 |
- |
- |
|
төлем терминалы |
2,4 |
285,8 |
- |
- |
Қазақстан Республикасы аумағынан тыс жерде қазақстандық эмитенттер шығарған төлем карточкаларымен операция өткізу ортасы бойынша
|
7-кесте |
||||
|
Көрсеткіштер |
Қаңтар- Маусым |
|||
|
Қолма-қол ақшасыз операциялар |
Қолма-қол ақша алу операциялары |
|||
|
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
Саны (мың транз.) |
Сомасы (млн. теңге) |
|
|
2020 жыл |
||||
|
Барлығы, оның ішінде: |
27 077,9 |
243 795,2 |
1 322,2 |
77 988,1 |
|
POS - терминал |
12 161,3 |
123 290,7 |
1 308,7 |
74 076,8 |
|
банкомат |
6,4 |
291,1 |
13,5 |
3 911,3 |
|
интернет пен ұялы телефон |
14 804,5 |
117 490,6 |
|
|
|
басқа |
105,8 |
2 722,9 |
|
|
|
2021 жыл |
||||
|
Барлығы, оның ішінде: |
40 208.5 |
415 134.1 |
1 328.2 |
86 418.8 |
|
POS - терминал |
15 289.0 |
196 244.4 |
15.5 |
3 940.9 |
|
банкомат |
6.9 |
416.2 |
1 312.6 |
82 477.9 |
|
интернет пен ұялы телефон |
24 787.9 |
215 818.0 |
- |
- |
|
басқа |
124.7 |
2 655.5 |
- |
- |
[1] Банктермен орнатылған.
[2] Кредиттік лимиті бар дебеттік және алдын ала ақысы төленген.
[3] Эквайермен төлем карточкаларын ұстаушыларға қызмет көрсету шартын жасаған кәсіпкерлер (бірлік).
[4] POS-терминалдар және (немесе) ақы төлеуге төлем карточкаларын қабылдауға арналған өзге жабдық орнатылған сауда нүктелері.